Từ đầu tháng 7 Âm lịch, mỗi ngày ở Sài Gòn đều có mưa rả rích. Những cơn mưa dai dẳng, ngưng rồi lại tiếp làm nhiều người nhớ lại câu “Tháng 7 mưa ngâu”. Đây là hiện tượng thời tiết hằng năm, nhưng lại khiến người ta nhắc đến những truyền thuyết ngày “ông Ngâu bà Ngâu” hay “Ngưu Lang Chức Nữ” gặp nhau.
Thất Tịch (Hán Nôm là七夕,tiếng Trung Quốc là Qixi Festival, tiếng Anh là Shi-Shi Festival) là ngày mùng 7 tháng 7 Âm Lịch hàng năm, đôi khi được người phương Tây gọi là ngày Valentine của Đông Á. Tại Hàn Quốc là lễ Chilseok (칠석). Nhật Bản cũng kỷ niệm lễ hội này để kỷ niệm ngày gặp gỡ của Orihime (織姫 Chức Cơ) (tức sao Chức Nữ và Hikoboshi (彦星 Ngạn Tinh) (tức sao Ngưu Lang), gọi là lễ Tanabata, nhưng theo Dương Lịch.
Lịch sử Mưa Ngâu và ngày Thất Tịch gắn bó với câu chuyện Ngưu Lang Chức Nữ với nhiều dị bản. Theo truyền thuyết, sau một năm xa cách, cứ đến tháng ngày này hằng năm, Ngưu Lang và Chức Nữ được gặp nhau bên cầu Ô Thước.
Một truyền thuyết kể rằng có một anh chàng mồ côi cha mẹ, nghèo khó tên là Ngưu Lang đi chăn trâu trên đồi thì nhìn thấy hồ nước gần đó có 7 nàng tiên đang nô đùa. Anh đã rung động trước nàng tiên nữ trẻ nhất tên là Chức Nữ – con gái út của Ngọc Hoàng.
Chàng Ngưu Lang sau đó đã giấu xiêm y của nàng Chức Nữ để giữ nàng ở lại trần gian. Tới giờ phải bay về trời, những người chị của nàng Chức Nữ đành bay về hết để lại nàng tìm xiêm y. Chàng Ngưu Lang thật thà đã mang xiêm y ra trả lại Chức Nữ và thổ lộ tấm chân tình của mình.
Cảm nhận được sự thật thà của chàng trai chăn trâu, Chức Nữ đồng ý. Cả hai sống hạnh phúc bên nhau, có một con trai và một gái. Về phía Ngọc Hoàng, khi phát hiện con gái út mất tích, Ngài đã sai binh lính xuống trần bắt con về trời. Ngưu Lang nhớ thương vợ nên mang theo hai đứa con đuổi theo nàng. Vương Mẫu nhìn thấy liền vạch ra ranh giới giữa hai cõi trần và cõi tiên – đó là sông Ngân Hà.
Là người trần, Ngưu Lang và hai con chỉ có thể đứng ở bờ bên này chờ Chức Nữ quay về. Cảm động trước tấm chân tình này, Vương Mẫu đã cho phép Ngưu Lang và Chức Nữ được gặp nhau mỗi năm một lần vào ngày Thất tịch (mùng 7-7 âm lịch) trên chiếc cầu Ô Thước do đàn quạ trời tạo nên.
Ngày hội ngộ ngắn ngủi để rồi khi tiễn biệt và phải rời xa nhau, cả hai đều khóc và nước mắt của họ đã rơi xuống trần gian hóa thành cơn mưa và được đặt tên là mưa ngâu.
Từ những câu chuyện tương truyền, nhiều người xem mưa ngâu này là nước mắt của Ngưu Lang và Chức Nữ khi hội ngộ. Người ta tin rằng hai người yêu nhau nếu cùng ngắm sao Ngưu Lang – Chức Nữ trong đêm mùng 7-7 sẽ mãi mãi bên nhau.
– Mời xem nghe 2 bài hát nhắc đến Mưa Ngâu:
(1) Hẹn Hò của Phạm Duy:
https://www.youtube.com/watch?v=TYDEVQWoB1E
Trong hồi ký, nhạc sĩ Phạm Duy giãi bày rất ngắn gọn về ca khúc này : “Bài Hẹn Hò được xây dựng trên giai điệu ngũ cung, kể lể một câu chuyện tình thảm thiết, giống như chuyện Ngưu Lang Chức Nữ”.
“Trời thì mưa rơi, mưa rơi không ngưng suối tuôn niềm đau.
Người thì hẹn nhau sang sông, mong cho chóng tạnh mùa Ngâu…(2) Chuyện Tình Ngưu Lang Chức Nữ của Mạc Phong Linh:
https://www.youtube.com/watch?v=O1z9x8GslOA
Mạc Phong Linh là nghệ danh của nhóm nhạc Lê Minh Bằng gồm 3 nhạc sĩ: Lê Dinh, Minh Kỳ và Anh Bằng.
“Ngày xưa Ngưu Lang Chức Nữ sống bên nhau không xa một giờ…
Trờì xanh không thương hai mình nên bắt đày chia cách đôi bờ…
NVK sưu tầm & tổng hợp
