freedomvaca

Duyên một giây Yêu một đời Nơ ̣ một kiếp

Bạn thân mến,

Duyên một giây, yêu một đời, nợ một kiếp.

Duyên một giây như tiếng sét ái tình.
Yêu một đời có dài có ngắn.

Nợ một kiếp ở với nhau trọn đời.

Trong âm nhạc và thi văn, không biết có người nghệ sĩ nào trên thế giới hay dùng con số về thời gian để viết nhạc hay không?

Với tôi, nghe lại âm nhạc nước Việt và đọc lại một số bài thơ trong khoàng hơn 50 năm trước 30/4/75, có nhiều người viết nhạc cũng như thi sĩ thỉnh thoảng đã đo đạc tình yêu xem yêu một đời nó ngắn dài ra làm sao?

Đem toán vào âm nhạc thì có lẽ hơi chạm giây nhưng sự thực, đã có những bài hát và bài thơ đã đóng khung tình yêu trong con số 2 năm, 5 năm, 10 năm, 20 năm và kể cả tới 60 năm.

Mới biết nhau, rồi yêu nhau là những ngày mộng dưới hoa cho tình yêu. Không ai quởn có thì giờ để xem tui yêu em hay em yêu qua được bao lâu rồi.

Khi chia ly thì ngược lại, các ông thi sĩ, nhạc sĩ đã ngồi dở lịch xem ngày, chấm tháng và đếm năm để kể lể là đã xa cách mấy thu rồi nhưng tội nghiệp thay là chỉ đếm cho bên thua cuộc hay người ở lại mà thôi. Không bao giờ đếm cho bên thắng cuộc.

Tại sao vậy?

Có phải chỉ bên thua cuộc hay người ở lại vì đau khổ nên mới có nhiều điều để nói và dễ chạm tới trái tim của con người. Nhờ vậy, người nghệ sĩ mới có nhiều xúc cảm và nhiều nỗi niềm để làm thơ và viết nhạc.

Nhà thơ trẻ Nguyễn Tất Nhiên đã đóng khung cho tình yêu của mình bắt đâù bằng “Hai năm tình lận đận.”

Hai năm trời mùa lạnh, cùng thở dài như nhau
Hai năm tình lận đận, hai đứa cùng xanh xao
Hai năm tình lận đận, hai đứa cùng hư hao
Hai năm tình lận đận, hai đứa đành xa nha

Bài thơ không phải là viết bởi kẻ thất tình nhưng cũng không được hiểu là từ người có hạnh phúc nhưng yêu nhau tới xanh xao, hư hao rồi đành xa nhau thì quả có quá nhiều lận đận mà không thấy lý do.

Hai chữ “Lận đận” đã làm mất đi mầu sắc lãng mạn và tình tứ khi đứng cạnh tình yêu và gần như chỉ ghi lại những suy tư trầm cảm không lý do của một người mất niềm tin.

Em bây giờ có lẽ
Toan tính chuyện lọc lừa
Anh bây giờ có lẽ
Xin làm người tình thua

Hai năm tình lận đận cũng là một thời gian khá dài nhưng vẫn chưa có được một cột mốc chia cắt rõ ràng nào để đánh dấu cho một sự chia ly ngoài ý tưởng về sự toan tính chuyện lọc lừa khiến anh xin làm người tình thua.

Thành ra, tui không hiểu ai lận đận: em hay anh? và lý do lận đận là gì?

Nhà thơ Nguyễn Tất Nhiên có lời thơ rất là thẩn thơ và chỉ có ông Phạm Duy mới hiểu được để đưa vào âm nhạc.

Riêng tui, bài thơ chỉ được hiểu một cách lãng đãng. Rồi đến khi nghe nhạc, lại chỉ thấy hoang mang vì mất phương hướng.

Không biết tại tui hay tại nhà thơ NTN hay tại ông nhạc sĩ PD? Hay tại trời?

Cho đến khi đọc được bài thơ của Phạm Văn Bình ” Chuyện Tình Buồn” đã được thăng hoa qua âm nhạc của Phạm Duy, tui mới hiểu nỗi xúc cảm của tình yêu sau 5 năm chia ly xa cách nó như thế nào.!

Thời gian Năm năm rồi không gặp đã dài hơn gấp đôi hai năm tình lận đận nhưng lại ngắn hơn bài thơ hai năm tình lận đận.

Ngắn nhưng dễ nhập tâm hơn là phải suy nghĩ và câu chuyện tình buồn này có cái duyên, có cái ở nhưng không có cái nợ nghĩa là không có hậu nói theo kiểu viết tiểu thuyết éo le cho ăn khách.

Phải chăng vì vậy, bài hát thăng hoa bởi Phạm Duy đã có một mầu sắc rõ ràng và dễ hiểu bởi chính người phổ nhạc.

Riêng về bài thơ, được đọc đã là một sự thích thú vô cùng nhưng hình như nó vẫn bay bay lưng chừng trong không gian mà chưa thể cất cánh lên cao được cho đến khi nó được kể bằng âm nhạc, ” Chuyện Tình buồn” lúc đó đã thực sự cất cánh vút lên trời cao mây rộng.

Giòng nhạc đã đi theo và đong đưa đúng theo từng ý nghĩa của lời thơ khiến tui có cảm tưởng cả hai như một chứ không phải cả hai không như một.

Đến đây cũng chưa phải là cảm giác tuyệt vời cuối cùng. Cho đến khi, vô tình được đọc bài viết dưới đây trên FB, được nhìn thấy dung nhan của chữ Buồn như thế nào để đến nỗi người làm thơ đã phải viết tới chữ “nhuốm máu”:

Ngày nhà em pháo nổ
Tâm hồn anh nhuốm máu
Ôi nhát chém hư vô
Ôi nhát chém hư vô…

Câu chuyện không có hậu bao giờ cũng lôi cuốn người đọc và để lại một cảm tưởng rất là nhớ nhung lâu dài.

Cho nên, chuyện tình đã buồn nhưng người tình có một nét chân dung cũng thấy buồn như bài thơ.
Nhà thơ Phạm Văn Bình rất là chung tìnhkhi bài thơđã được kết lại bằng hai câu:

Thương người em năm cũ Thương góa phụ bên song

https://www.facebook.com/photo.php?fbid=3178658688945173&set=a.173235256154213&type=3&mibextid=cr9u03

Chuyện Tình Buồn là một bài hát người nghe như tui lần đầu tiên đều ưa thích và chắc chắn các chàng trai khác từ U20 tới U70, U80, nếu đã từng bị “nhát chém hư vô” cũng sẽ chịu đèn hết mình.

Mỗi khi nếu có U nào hát :

– Năm Năm rồi không gặp….

thì luôn luôn xin nhớ là phải hội đủ điều kiện có ít nhất thâm niên công vụ 5 năm tình lận đận trở lên mới hát được.

Giả như có một U20 khi hát thì ít nhất U20 phải là U25 chứ không thể hát lúc là U21, U22..Hát lúc U21, 22 thì chưa tới năm năm rồi không gặp, người nghe nói ” cha này xạo quá..”

Đến chừng khi U20 trở thành U70 thì thâm niên công vụ đã cộng lại thành 55 ( năm mươi lăm) tình chứ không phải Năm năm tình không gặp.

Lúc đó U75 phải hát là- Năm mươi lăm rồi không gặp….

Nghe ngao ngán nhưng nhớ ngồi trên ghế hát phải seat belt và nắm chắc cái chân microphone bởi có thể xúc động bị heart attack vì nhớ đến ” ngày nhà em pháo nổ – Anh cuộn mình trong chăn“..
có thể té xuống cái đụi trên sân khấu như bị chém hai lần
“Ôi! nhát chém hư vô. Ôi! nhát chém hư vô”.

Còn các cụ bà U60,70,80 ngồi dưới nghe thì lẩu bẩu:
– 5 năm rồi không gặp….mà rồi gặp nhau bi giừ nói cái gì hề!

Tóc thì đơ cu lơ, tai thì hiê ring hết, răng thì xiêu n vẹo, mắt thì trông gần but xa….
và có gặp nhau thì chắc chắn sẽ có 1 bản song ca 2 bè chuối chập đôi:

Bao năm rồi không gặp
Giờ ba cao thế nào?
Tui ngày nào cũng ớn

Đường cao, mỡ máu cao

Nghĩ lại, ông nhạc sĩ PD chơi ác vì khi bài thơ được phổ nhạc, âm điệu nghe rất ….buồn nhưng ca sĩ hay người hát nào mà không có đủ 5 năm công vụ hay lên tới mấy chục năm công vụ thì không ai dám hát cả bởi nó không thấm vào mình thì làm sao hát cho buồn được?

Cho nên, vì có nhiều ca sĩ nghiệp dư, nghiệp thiếu, nghiệp thừa cự quá, có ông nhạc sĩ khác bèn mang bàn tính ra làm nhạc.

– nếu 5 năm ngắn quá thì cho thêm 5 năm nữa, tính chung là 10 năm. Khỏi còm len, dư sức qua cầu:
10 năm không gặp
tưởng tình đã cũ.
10 năm không gặp
10 năm nhớ thương

Thế là bài 10 năm tình cũ của ns Trần Quảng Nam ra đời bên cạnh bài 5 năm. Từ đó, tui thấy thiên hạ hát bài 10 năm rần rần hơn làm bài 5 năm bị mất giá liền sau đó.

Hổng biết có phải tại bởi vì 10 năm dài mà còn thương còn nhớ thì nghe nó cảm động ứa nước mắt hơn là mới có 5 năm thui .

Tui nói hổng sai đâu.

Bài hát 10 năm này có lời nó dài gấp 2, 3 lần bài 5 năm.

Chỉ biết rằng bài tình ca với nhịp điệu Slow Rock và cung thứ của 10 năm so với điệu Bolero và cung trưởng của 5 năm thì 10 năm chắc chắn sẽ mùi mẫm và ăn khách hơn.

Với tui, về lời bài hát để kể về một câu chuyện tình có đầu có đuôi, một chuyện tình dựa trên true story, thì bài 5 năm có tính chất lãng mạn, tình tứ, gần gũi và day dứt hơn, nó bay cao và mở rộng hơn bài 10 năm nhiều.

Nhưng tuy vậy, ông nhạc sĩ Trần Quảng Nam vẫn chưa hài lòng về con số 10 năm bởi 10 năm vẫn còn quá ngắn để nhớ để thương. Nó chưa đủ dài để đo được tình yêu của con người.

Ông bèn tăng thêm chiều dài của thời gian từ 10 năm lên ” 20 năm tình cũ.”

Ông nghĩ rằng 20 năm tình cũ chắc chắn là không còn ai hay U nào dám chê vào đâu được:

– Bao nhiêu năm qua rồi

Tình còn trang giấy mới anh ơi!

Tuy nhiên, lần này, tuyệt nhiên, ông không nhắc tới con số 20 năm trong bài hát như bài 10 năm tình cũ.

Tại sao vậy?

Có phải ông nghiệm ra rằng con số của khoa học không thể đo được thời gian của tình yêu chăng?

Tựa như tiếng sét ái tình chỉ xảy ra trong 1/100 của một giây nhưng hậu quả nó “ở một đời” kéo dài không biết bao lâu, có thể vài tháng, một năm, vài năm hay luôn cả cuộc đời?

Hai năm tình lận đận, Chuyện tình buồn 5 năm không gặp, 10 năm tình cũ và kéo tới 20 năm tình cũ chưa phải là đủ dài để ca sĩ làm tính hát.

Trong những buổi dạ tiệc khiêu vũ, có những U20, 30, 40… đã cất tiếng hát rầm rầm muốn cho ông nhạc sĩ Y Vân nghe trong bài hát dài nhứt của cuộc đời, có lẽ là dài nhất từ xưa tới nay.

Anh Ơi có bao nhiêu?

Sáu mươi năm cuộc đờiHai mươi năm đầu
Sung sướng không bao lâu
Hai mươi năm sau sầu vương cao vời vợi
Hai mươi năm cuối là bao

Bài “60 năm cuộc đời” có phải là:
– bài hát thất tình không? không.
– bài hát đang yêu không? không
– bài hát vừa yêu vừa thất tình không? không

Vậy là loại bài hát gì?

Người hát thì cứ hát, người nghe thì cứ nghe, người đờn thì cứ đờn, người lắc thì cứ lắc mà hổng ai hiểu gì hết chơn hết chọi.

Chỉ mình ông ns Y Vân biết mà thôi:
Ông nói đó là bài hát để tập thể dục – Song rated R for U60+

Vui buồn không cần thiết.

NNP
04/04/24

[ category DD-V, NNP]

Mười năm tình cũ

Mười năm không gặp tưởng tình đã cũ
Mây bay bao năm tưởng mình đã quên
Như mưa bay đi một trời thương nhớ
Anh ơi bên kia có con mắt buồn
Mười năm cách biệt một lần bỡ ngỡ
Quên đi quên đi mộng buồn bấy lâu
Nhưng anh yêu ơi một vùng ký ức
Vẫn còn tên anh cả một trời yêu
Cả một trời yêu bao giờ trở lại
Ôi ta xa nhau tưởng chừng như đã
Ôi ta yêu nhau để lòng cứ ngỡ
Tình bất phân ly tình vẫn như mơ
Đành nhủ lòng thôi giã từ kỷ niệm
Cho qua bao năm mộng buồn quên dấu
Nhưng sau bao năm ngày dài qua mãi
Trong em hôm nay thấy tình còn đây
Mười năm cách biệt tình đành quên lãng
Như mây như mưa bay đi muôn phương
Nhưng anh yêu ơi ngược dòng quê cũ
Mãi còn trong ta một đời cuồng điên
Cả một trời yêu bao giờ trở lại
Ôi ta xa nhau tưởng chừng như đã
Ôi ta yêu nhau để lòng cứ ngỡ
Tình bất phân ly tình vẫn như mơ
Đành nhủ lòng thôi giã từ kỷ niệm
Cho qua bao năm mộng buồn quên dấu
Nhưng sao bao năm ngày dài qua mãi
Trong em hôm nay thấy tình còn đây
Mười năm cách biệt hình như anh đã
Quên câu yêu thương ta trao cho nhau
Anh ơi bên kia còn chăng nhung nhớ
Như em hôm nay thấy mưa trở về
Như em hôm nay thấy lòng tiếc nuối
Mười năm không gặp mười năm nhớ thương

10 Năm Tình Cũ – Vũ Khanh | Vũ Khanh Media Nhạc Tình Ca Hải Ngoại

Chuyện Tình Buồn – Vũ Khanh | Nhạc Xưa Hải Ngoại

Nhạc: Phạm Duy – thơ: Phạm văn Bình)

Năm năm rồi không gặp
Từ khi em lấy chồng
Anh dặm trường mê mải
Ðời chia như nhánh sông
Phong thư tình ngây dại
Và môi vai rất mềm
Những hẹn hò cuống quýt
Trên lối xưa thiên đàng.

Ngày nhà em pháo nổ
Anh cuộn mình trong chăn
Như con sâu làm tổ
Trong trái vải cô đơn
Ngày nhà em pháo nổ
Tâm hồn anh nhuốm máu
Ôi nhát chém hư vô
Ôi nhát chém hư vô…

Năm năm rồi đi biệt
Ðường xưa chưa lối về
Trong đìu hiu gió cuốn
Nằm chơ vơ gác chuông
Năm năm rồi cách biệt
Cỏ hoang sân giáo đường
Chúa buồn trên thánh giá
Mắt nhạt nhoà mưa qua.

Ngồi bâng khuâng nhớ biển
Bên bãi đời quạnh hiu
Anh như hồn thủy thủ
Cùng năm tháng phiêu du
Anh một đời rong ruổi
Em tay bế tay bồng
Chiều hắt hiu xóm đạo
Hồi chuông giáo đường vang.

Năm năm rồi không gặp
Từ khi em lấy chồng
Bao kỷ niệm chôn kín
Dường như đã lắng quên
Năm năm rồi trở lại
Một mầu tang ngút trời
Thương người em năm cũ
Thương góa phụ bên song

NNP
04/04/24