From: Trung Linh <trunglinh846>
Date: Sat, Apr 5, 2025 at 07:25
CUỘC CHIẾN THUẾ QUAN LEO THANG
Sau nhiều tuần rình ràng quảng bá chính sách thuế quan mới, đặc biệt là quảng bá ngày công bố chính sách thuế quan mới như ‘Ngày Giải Phóng’ Mỹ, TT Trump hôm Thứ Tư đã công bố giá biểu thuế quan mới.
Theo lập luận của Trump, đúng ra phải nói ‘Ngày mở đầu chiến tranh giải phóng Mỹ’ bắt đầu. TT Trump cho biết thêm mức thuế quan mới sẽ áp dụng kể từ ngày 9/4/2025. Nghĩa là cho một tuần để các quốc gia điều đình với Mỹ.
Tóm gọn lại, chính sách thuế quan mới của TT Trump có những điểm đáng lưu ý như sau:
- 10% tối thiểu trên tất cả hàng nhập vào Mỹ;
- 20% trên hàng nhập từ Liên Âu khi khối này đánh thuế quan 39% trên hàng Mỹ;
- 34% trên hàng nhập từ Tầu (+20% hiện hữu=54%) khi xứ này đánh thuế quan 67% trên hàng nhập Mỹ;
- 25% trên tất cả xe ngoại quốc và phụ tùng nhập cảng vào Mỹ;
- 25% trên sắt nhập cảng từ tất cả các quốc gia;
- 10% trên nhôm nhập cảng từ tất cả các quốc gia;
- 25% trên tất cả các xứ mua dầu hỏa của Venezuela;
- 4 xứ chịu thuế quan nặng nhất là Madagascar, Việt Nam, Căm Pu Chia và Lào, cũng là 4 nước đánh thuế quan nặng nhất trên hàng Mỹ;
- Các xứ Đông Nam Á như Thái, Indonesia, Myanmar, Đài Loan, cả Bangladesh cũng bị Mỹ trả đũa khá mạnh;
- Canada và Mexico không có trong danh sách vì phần lớn đã bị đánh thuế mức 25%.
Xanh/trắng: thuế quan đánh trên hàng Mỹ; vàng: thuế quan mới của Mỹ đánh trên hàng nhập.
Bảng so sánh thuế quan trên gây sốc lớn vì ít ai biết các xứ khác đánh thuế trên hàng Mỹ như thế nào.
Nói chung, TT Trump đánh thuế quan đáp trả thuế quan cả thế giới đang đánh trên hàng Mỹ xuất cảng đi thế giới, nhưng chỉ đáp trả chừng một nửa thôi, chưa hẳn tương ứng 100%, chẳng hạn như Liên Âu đánh thuế 39% trên hàng Mỹ, bây giờ, Trump đánh thuế quan trên hàng Liên Âu tới 20% thôi, chứ không phải 39%.
Có nhiều người phản đối, cho rằng Trump nói láo, chẳng hạn như tỷ lệ thuế quan của Liên Âu đánh trên hàng Mỹ có 4% thôi, không phải 39% như Trump tố cáo. Nói vậy là chưa hiểu rõ cách tính của TT Trump và các chuyên gia kinh tế tài chánh của ông. TT Trump tính mức thuế quan bị đánh trên hàng nhập bằng nhiều cách:
- Thứ nhất, mức thuế quan Trump đưa ra -chẳng hạn 39% của Liên Âu-, là trung bình tổng quát của cả ngàn, cả vạn thứ hàng khác nhau, có thể món hàng A chịu thuế quan 4%, món hàng B chịu 40%, món hàng C chịu 80%,…;
- Thứ nhì, TT Trump cũng tính luôn những biện pháp đặc biệt, những miễn thuế địa phương, tài trợ của Nhà Nước, như những hình thức tài trợ, đưa đến cạnh tranh không sòng phẳng với hàng Mỹ sản xuất. Lấy thí dụ cụ thể: chẳng hạn một món hàng A của Tầu cộng, có giá thành thực sự là 100 đô, nhưng được nhà nước Tầu tài trợ hay miễn thuế địa phương nên giá thành chỉ là 70 đô chẳng hạn. Cũng thí dụ chính món hàng đó cũng được sản xuất tại Mỹ, nhưng vì chính phủ Mỹ không có chính sách hỗ trợ hàng Mỹ nên giá thành hàng Mỹ vẫn là 100 đô so với 70 đô của hàng Tầu. Khác biệt 30 đô giúp hàng Tầu có lợi thế hơn trên thương trường thế giới, sẽ được TT Trump lấy làm căn bản để tính thuế quan trên hàng Tầu cộng, sao cho giá thành của hai món hàng đó bớt chênh lệch trên thực tế, bớt hại cho Mỹ và bớt lợi cho Tầu cộng;
- Thứ ba, mỗi xứ, bị tính thuế quan, một phần cũng tùy quan hệ với Mỹ, cũng như tùy thuộc nhu cầu của Mỹ, cũng như nhu cầu của xứ bị đánh thuế quan.
Cách tính thuế quan ‘tương ứng’ của Trump cực kỳ phức tạp mà nếu không phải chuyên gia tham gia vào việc tính, thì sẽ không bao giờ biết và hiểu được. Thí dụ cụ thể: theo chiết tính của Trump, trung bình Tầu cộng đánh thuế quan 67% trên hàng Mỹ, bị Trump đánh thuế 54% lại, trong khi VNCS đánh thuế quan trung bình cao hơn nhiều, tới 90% mà chỉ bị đánh trả có 46%, mà không đánh thuế quan cỡ 80% chẳng hạn.
Hậu quả dài hạn
Trên căn bản, cái ngày cả thế giới ăn bám vào Mỹ -gọi là freeloading-, vắt sữa con bò Mỹ tới chết khô đã cáo chung vì quá đủ rồi. Đó chính là nguyên nhân căn bản của chính sách thuế quan mới của TT Trump.
Theo nhiều chuyên gia, đây có thể chỉ là màn ra giá đầu tiên của Trump, để sau này sẽ có rất nhiều thảo luận, điều đình song phương.
Mục tiêu cuối cùng của TT Trump thật ra không phải tăng thuế quan chỉ để tăng thu nhập ngân sách Mỹ, hay trừng phạt một xứ nào, mà chính ra để ép thế giới công bằng hơn với Mỹ, giảm thuế quan trên hàng Mỹ bán cho thế giới, đổi lấy giảm thuế quan Mỹ trên hàng của họ. Nghĩa là nói chung thuế quan toàn thế giới sau những điều đình đó sẽ giảm dần về lâu về dài qua chính sách thuế quan tương ứng của Trump. Cái bảng thuế quan TT Trump đưa ra sẽ không tồn tại lâu và sẽ được thay đổi nhiều qua các điều đình song phương với Mỹ. Nôm na ra, chính sách thuế quan về lâu về dài là giúp dễ dãi hóa giao dịch quốc tế chứ không phải để giết mậu dịch quốc tế.
Ở đây, cũng phải nói ngay, Trump gọi là ‘thuế quan tương ứng’ -reciprocal tariffs-, nghe có vẻ như bị thuế quan 50% sẽ bị đánh trả 50%. Trên thực tế, chính sách ‘tương ứng’ của Trump chỉ là tương ứng một nửa, khi mức thuế quan của Mỹ hầu hết chỉ bằng một nửa mức thuế quan đánh trên hàng Mỹ.
Hiển nhiên, TT Trump vẫn còn chấp nhận thế giới vẫn chưa bằng Mỹ, chưa thể tính thuế quan tương ứng 100% được.
Hậu quả ngắn hạn
Hậu quả ngắn hạn mà tất cả mọi người đều thấy ngay là thị trường chứng khoán đã rớt thê thảm trong hai ngày sau khi TT Trump công bố mức thuế quan mới. Dow Jones rớt mạnh trong hai ngày liền, mất đâu trên 3.500 điểm.
Giới tài chánh, là khối bảo thủ nhất, luôn luôn sợ hãi những thay đổi lớn mà họ không hiểu rõ hậu quả, không tiên đoán trước được ảnh hưởng lâu dài, dĩ nhiên đã hoảng hốt trước hai viễn tượng ‘khủng khiếp’: thứ nhất là giá cả trên nước Mỹ nói riêng và trên cả thế giới nói chung, sẽ tăng mạnh qua việc tăng thuế quan đồng loạt trên cả thế giới; và thứ nhì, bản đồ mậu dịch sẽ được vẽ lại hoàn toàn, sẽ như thế nào trong tương lai, là việc không ai đoán được, do đó giới tài chánh run bần bật cho tương lai túi tiền của họ. Không có gì đáng ngạc nhiên. Ngay cả TT Trump cũng đã nói trước sẽ có giao động mạnh, nhưng chỉ là chuyện nhất thời. Như Mỹ thường nói "Muốn chiên trứng, không thể không đập vỏ trứng trước".
Không ai có thể nghi ngờ là cuộc cách mạng vĩ đại có một không hai của TT Trump sẽ để dấu ấn vĩnh viễn trên thương trường thế giới. Dow Jones có rớt một hai ngày cũng vẫn là chuyện tăng giảm nhất thời hàng ngày của thị trường chứng khoán. Ngày Trump nhậm chức nhiệm kỳ đầu, Dow Jones ở mức dưới 20.000; ngày Thứ Sáu rồi, sau khi Trump công bố thuế quan mới, Dow đóng cửa ở mức hơn 38.000, vẫn cao gần gấp hai lần! Chết ai? Nhất là khi cổ phiếu nhiều công ty Mỹ lại tăng khá mạnh:
Thị trường Dow Jones mất cả ngàn tỷ vì thiên hạ bán cổ phiếu. Câu hỏi: họ sẽ làm gì với cả ngàn tỷ tiền mặt đó? Cất dưới gầm giường chờ đô-la mất giá thêm? Hay sau ít lâu, lại đầu tư lại? Đầu tư vào đâu nếu không phải là đầu tư vào kinh tế Mỹ lại? Mua cổ phiếu Mỹ để Dow Jones tăng lại? Hay bỏ tiền mở hãng xưởng ở Mỹ để sản xuất hàng thay thế hàng nhập bị thuế quan Mỹ cản không cho vào Mỹ ào ạt như trước? Hay mang đi đầu tư vào Liên Âu đang bị đại chiến đe dọa? Hay mang đi đầu tư vào Việt Nam, vào Phi Châu, vào các xứ bị Mỹ đánh thuế quan nặng? Thị trường chứng khoán sẽ sớm hồi phục thôi.
Công bằng mà nói, biện pháp của TT Trump chắc chắn sẽ có những hậu quả tai hại lớn, ngay trong nhất thời. Giá cả một số hàng thực dụng sẽ gia tăng sớm. Chưa thể gọi là lạm phát vì a₫lạm phát là một hiện tượng lâu dài, không phải tăng giảm hàng ngày.
Nhưng thứ nhất, chỉ là những tăng giá có tính điều chỉnh thị trường, ngắn hạn, trong khi chờ hàng Mỹ thay thế hàng nhập, thứ nhì, dù sao đó cũng là cái giá phải trả để chấm dứt tình trạng Mỹ bị khai thác tới tận xương tủy, kinh tế Mỹ đang chết lần chết mòn từ lâu nay, là cách TT Trump cho là cần thiết để phục hồi lại kinh tế Mỹ đã bị thế giới xẻ thịt hơn nửa thế kỷ qua.
Nói đi cũng phải nói lại, chính sách của Trump là một canh bạc lớn mà chính các siêu chuyên gia còn đang tranh cãi ỏm tỏi. Ở đây, có sự đụng độ lớn của hai trường phái kinh tế đang đấu đá nhau:
- trường phái kinh tế bảo thủ: chủ trương tăng thuế quan để cản lại xu hướng toàn cầu hóa, để bảo vệ -protectionism- kinh tế, kỹ nghệ, nông nghiệp địa phương trong khi cản lại cạnh tranh phần lớn bất chính của nước ngoài; đây là chính sách của TT Trump.
- trường phái tự do mậu dịch -neo-liberalism-, không rào cản, không thuế quan gì ráo, để xứ nào có khả năng sản xuất hàng tốt nhất, rẻ nhất thống trị, mang lại lợi thế lớn nhất cho người tiêu thụ trên thế giới, dựa trên lý thuyết ‘độc tài của tự do’ -liberal dictatorship- của Adam Smith.
Nôm na, đây là đụng độ trên thực tế giữa hai trường phái kinh tế vĩ mô. Những con vẹt chửi Trump và các phụ tá kinh tế, tài chánh là ngu si, đần độn, chỉ là đám vô học chửi sảng mà không biết mình đang chửi cái gì, ngoài việc nhắm mắt chửi Trump tưới cho ta, bất kể trời nắng trời mưa.
Lý luận trên chỉ là loại lý luận trên lý thuyết giữa các học giả, lý thuyết gia nói chuyện lý thuyết trong phòng lạnh. Trên thực tế, cái ‘tự do tuyệt đối’ của Adam Smith chưa bao giờ phản ảnh thực tế cuộc sống. Tất cả các chính quyền trên khắp thế giới, từ thời Adam Smith còn sống tới nay, đều can thiệp -không nhiều thì ít- vào vận hành kinh tế, đặc biệt là trong các xứ chậm tiến hay các xứ có khuynh hướng độc tài, Nhà Nước chỉ đạo.
Riêng về thuế quan đánh trên hàng nhập, từ xưa tới nay, đó luôn luôn là biện pháp hữu hiệu nhất để bảo vệ kinh tế quốc gia, giúp quốc gia -nhất là các xứ chậm tiến- cản cạnh tranh của hàng nhập, giúp phát triển kinh tế nội địa.
Việc cả thế giới ngay từ sau Thế Chiến II chấm dứt, đánh thuế quan trên hàng Mỹ trong khi Mỹ chẳng đánh thuế quan trên bất cứ hàng nhập nào, hoàn toàn có lý và cần thiết trong nhất thời ngay sau thế chiến, để giúp cả thế giới vực dậy sau những tan hoang của thế chiến. Nhưng 80 năm sau thế chiến, chính sách thuế quan đó hoàn toàn lỗi thời, chẳng còn lý do gì tồn tại, khi kinh tế Tầu đang có triển vọng qua mặt kinh tế Mỹ như nền kinh tế lớn nhất thế giới, khi tổng sản lượng nội địa -GDP- của Liên Âu lớn hơn TSLNĐ Mỹ, khi xe Nhật đã giết chết xe Mỹ từ nhiều thập niên trước. Trước những biến chuyển đó, việc cả thế giới có quyền đánh thuế quan trên hàng Mỹ trong khi hàng cả thế giới không chịu thuế quan Mỹ, nghe hiển nhiên không công bằng và hợp lý chút nào.
Chính sách thuế quan của Trump là biện pháp cuối cùng, nếu không muốn nói là biện pháp duy nhất để Mỹ sống còn trong tình trạng cả thế giới đang xúm vào vắt sữa, xẻ thịt con bò Mỹ.
Phản ứng của dân Mỹ
Khi bài này được viết thì đã chưa có thăm dò dư luận nào về chính sách thuế quan mới của TT Trump nên phản ứng chung của dân Mỹ chưa rõ. Chỉ biết được hai chuyện:
- một số khá lớn khách mời của TT Trump tham dự lễ công bố chính sách thuế quan mới tại Vườn Hồng -Rose Garden- của Tòa Bạch Ốc, đã là những nhân công lao động trong ngành sản xuất xe Mỹ;
- chủ tịch nghiệp đoàn công nhân xe Mỹ United Auto Workers -UAW-, ông Shawn Fain tuyên bố ông hoàn toàn ủng hộ chính sách thuế quan của TT Trump. Ông Fain cho biết mới năm ngoái, hơn 2.000 nhân công hãng xe Stellantis làm xe RAM, đã bị sa thải khi hãng Stellantis chuyển xưởng qua Mexico vì lương nhân công Mexico rẻ mạt. Ông Fain cho biết Mỹ dư thừa khả năng sản xuất số xe thay thế xe không nhập cảng vào Mỹ vì thuế quan nặng.
Phản ứng của thế giới
Cả thế giới không vui với thuế quan mới của Trump dĩ nhiên.
Nhiều quốc gia đe dọa sẽ đánh trả (Canada, Mexico, Liên Âu, Trung Cộng), nhiều quốc gia (Anh, Úc, Thụy Sỹ, Nhật) biết điều hơn cho biết sẽ điều đình với Mỹ tức là sẽ giảm thuế quan trên hàng Mỹ, nhiều xứ khác (Do Thái, Việt Nam) bắt đầu giảm thuế quan trên hàng Mỹ.
Báo tài chánh của Anh, Financial Times chạy tít bài ý nghĩa nhất: thế giới chạy đua nhượng bộ Mỹ, sẵn sàng chấp nhận những đòi hỏi của Trump, từ giảm thuế quan tới bớt thân thiện với Trung Cộng. Nhiều quốc gia đã liên lạc thẳng với Mỹ đề nghị điều đình thương mại ngay.
Nếu có một câu có thể định nghĩa chính sách mậu dịch mới của Trump, thì câu đó phải là … Make America Great Again. Mỹ là đại cường quốc, nhưng đã để xẩy ra tình trạng bị cả thế giới, từ các đại cường Liên Âu tới các anh nhóc CSVN, Lào,… chèn ép quá đáng. Bây giờ dưới TT Trump, Mỹ đang xác nhận lại vị trí đại cường của mình.
Tít lớn của báo Financial Times
Trong một biện pháp nhằm cải thiện bang giao mậu dịch với Mỹ trước khi Mỹ tăng thuế quan, chính quyền CSVN đã ban hành quyết định giảm thuế quan ngay trên vài món hàng Mỹ vào VN:
- Xe Mỹ: thuế quan giảm một nửa, từ 64% xuống 32%;
- Dầu khí thiên nhiên -natural gas- từ 5% xuống 2%;
- Ethanol từ 10% xuống 5%;
- Thuế quan trên thịt gà, nhiều loại trái cây, và gỗ cũng sẽ giảm tuy con số cụ thể chưa được công bố.
Ngoài ra, CSVN cũng sẽ cho phép hệ thống Starlink của Elon Musk đặt trạm truyền thông tại VN để phát triển hệ thống mạng internet tại VN.
Tin mới nhất do báo The Wall Street Journal loan ra: Tô Lâm đã điện thoại điều đình với Trump, đề nghị 0% thuế quan trên tất cả hàng Mỹ nhập vào VN cùng với 0% thuế quan trên hàng Việt vào Mỹ. Được hỏi về thuế quan đối với VN, TT Trump trả lời "Tôi rất thích Việt Nam, rất thích dân Việt Nam, nhưng không chấp nhận chính quyền CSVN lợi dụng Mỹ". Kẻ này hoan hô hai tay việc giảm thuế quan cho VN xuống zero, với điều kiện không có hàng Tầu cộng núp lén dưới nhãn hiệu Made in Vietnam.
Trên thực tế, ta đừng nên quên một số không nhỏ hàng Việt Nam -cũng như hàng Căm Pu Chia, Lào, Myanmar- thật ra là hàng Tầu cộng, sản xuất từ Tầu cộng, mang qua VN, dán nhãn ma-dzê in Vietnam, rồi bán vào Mỹ để tránh thuế quan quá cao Mỹ đánh trên hàng TC. Tăng thuế quan hàng của VN cũng là một cách chặn bớt hàng TC. Kẻ này tin nếu CSVN điều đình với Mỹ, chặn không cho Tầu cộng núp bóng hàng Việt, mức thuế quan của Mỹ đánh trên hàng VN có thể sẻ giảm mạnh.
Phản ứng của vẹt tị nạn
Trước khi quý độc giả nghe theo truyền thông loa phường vẹt, nhẩy nhổm lên chửi Mỹ, xin suy nghĩ lại xem: tại sao khi Liên Âu đánh thuế hàng Mỹ 39% thì ô-kê, mà bây giờ Trump đánh thuế hàng Liên Âu 20% thì lại bị chửi? Tại sao Canada chỉ cho nhập cảng phó sản sữa Mỹ (bơ và phó-mát) ở mức tối thiểu, trên mức đó thì phải chịu thuế quan tới 298%? Có phải để bảo vệ nông nghiệp Canada không? Nếu phải thì tại sao Trump không có quyền bảo vệ kinh tế Mỹ? Nhìn vào bảng so sánh thuế quan trên, suy nghĩ cho kỹ, có thể chửi Trump đối xử không sòng phẳng với thế giới không?
Một con vẹt la hoảng "Mỹ đang giết dân Việt khi đánh thuế 46% trên hàng Việt". Hả???
- Thứ nhất: bao nhiêu dân Việt sống nhờ xuất cảng tương chao xì dầu nước mắm qua Mỹ -đó là những sản phẩm chính của VN xuất cảng qua Mỹ-? Nếu những thứ đó không còn nhập cảng được vì quá đắt không ai mua, dân tị nạn ở Mỹ có ai chết không? Dân VN ở VN sẽ có bao nhiêu người chết? Không ai chết, trái lại, dân tị nạn ở Mỹ bảo đảm sẽ ăn tương chao xì dầu nước mắm của chính dân tị nạn làm tại Mỹ, vừa sạch hơn vừa giúp đồng hương tị nạn sản xuất những món hàng này tại Mỹ (Louisiana chẳng hạn). Không bắt buộc phải mua nước mắm Phan Rang khi có nước mắm từ Louisiana cũng do người Việt sản xuất, nhưng bảo đảm đúng tiêu chuẩn y tế quốc tế hơn nước mắm Phan Rang.
- Thứ nhì, VN xuất cảng qua Mỹ hơn 110 tỷ đô hàng qua Mỹ. Trên thực tế trên 80% chỉ là hàng Mỹ tạm ghé VN để lợi dụng mức lương lao động chết đói của VN thôi. Hầu hết là hàng Mỹ chỉ ghé để lắp ráp tại VN thôi. Lấy thí dụ, giầy Nike, tất cả từ vẽ kiểu đến vải bố, đế giầy, cao su, tất cả đều là sản phẩm Mỹ; trong giá thành, chỉ có lắp ráp là đóng góp của VN, cho dù ghi là ‘made in Vietnam’. Trump có đánh thuế cũng chỉ đánh thuế trên trị giá phần lao công VN đó thôi, chẳng hạn một đôi giầy Nike bán 200 đô có thể sẽ tăng giá lên 205 đô, trong khi người lao công Việt cũng chẳng bị đóng thêm một xu thuế hay mất một xu lương nào, mà Nike sẽ phải đóng, và dân Mỹ mua giầy ở Mỹ phải trả thuế. Giết dân VN ở điểm nào?
- Thứ ba, theo thống kê chính thức, có khoảng 150.000 nhân công Việt làm việc cho các công ty Mỹ ở VN. Sẽ không có hãng Mỹ nào tại VN đóng cửa, chuyển về Mỹ vì dù sao lương công nhân Việt cũng vẫn chưa bằng một phần nhỏ lương nhân công Mỹ tại Mỹ.
- Khi VN đánh thuế quan tới 90% trên hàng Mỹ, có ai la hoảng VN đang giết dân Mỹ không?
Con vẹt vietnguyên ‘hoành tráng’ tố Trump không dám đánh thuế quan trên các các xứ độc tài CS như Nga, Belarus, Cuba và Bắc Hàn. Dốt mà đừng lên tiếng thì không ai biết mình dốt.
Nga vẫn còn đang bị trừng phạt mậu dịch nặng nề gấp bội thuế quan sau khi tấn công Ukraine (muốn biết, cứ hỏi ChatGPT!). Dĩ nhiên là Mỹ-Nga còn trao đổi bạc tỷ hàng hóa, nhưng mục đích của TT Trump chưa khi nào là chấm dứt mọi giao dịch thương mại với bất cứ xứ nào. Hơn nữa, TT Trump còn để dành việc đánh thuế quan Nga như công cụ điều đình với Nga trong cuộc tìm thỏa thuận hòa bình cho Ukraine.
Một vài trừng phạt mậu dịch với Nga (theo ChatGPT)
Ngoài ra, Belarus chẳng mua bán gì với Mỹ. Mỹ cấm vận tuyệt đối Cuba và BH, cấm giao dịch bất cứ gì, có gì để đánh thuế quan gì?
Tất cả những phỉ báng, chửi rủa rẻ tiền của đám vẹt chỉ phản ảnh ý thức chính trị nghèo nàn, lồng trong một tinh thần phe đảng mù quáng nhắm mắt chửi chết bỏ bất cứ chuyện gì liên quan tới Trump, và trong một trình độ học thức và văn hóa thấp kém. Cứ như thể mấy anh tị nạn khố rách áo ôm sống bám vào vài trăm đô tiền già, lại thông hiểu kinh tế tài chánh quốc gia của đại cường Mỹ hơn xa mấy ông tiến sĩ tỷ phủ chuyên gia cùng với tỷ phú Trump làm chính sách kinh tế tài chánh cho cả nước Mỹ. Nhiều khi đọc ‘bình luận chính trị’ công kích các chính sách của Trump của đám vẹt ngố này, nhất là bàn về thuế quan, kinh tế vĩ mô Mỹ, không nhịn được cười. Giống như nghe trẻ con tiểu học ồn ào bình luận chuyện làm hỏa tiễn lên cung trăng.
Trong cuộc chiến thuế quan này, tất nhiên là cả thế giới có quyền bực mình với Trump vì mất quyền lợi, ngoại trừ dân Mỹ và những người lo cho quyền lợi nước Mỹ.
Thế nhưng đảng DC đang vận động ra luật bắt chính sách thuế quan phải được quốc hội phê chuẩn, được một số thượng nghị sĩ CH ủng hộ, vì một cánh CH (Paul Rand) ủng hộ chính sách tự do mậu dịch không thuế quan cho cả thế giới, bên cạnh đám CH RINO luôn luôn chống Trump (Susan Collins, Lisa Murkowsky). Tuy nhiên, dự luật này ít hy vọng được thông qua, vì trước hết, sẽ không qua khỏi hạ viện, và sau đó, cho dù được cả hai viện thông qua, TT Trump sẽ phủ quyết và cả hai viện sẽ không đủ phiếu (2/3) để vượt qua phủ quyết của tổng thống.
VŨ LINH
TIN TỨC – 5/4/2025
TRUMP LÀM VIỆC
- Hòa bình Ukraine gặp khó khăn
Các cuộc thảo luận tìm hòa bình cho Ukraine hiện vẫn tiếp tục mạnh trong hậu trường, không ai biết thêm chi tiết nào. Tuy nhiên tuần rồi, TT Trump đã lên tiếng tố giác/cảnh cáo cả Nga lẫn Ukraine.
TT Trump cảnh cáo nếu Nga không chứng tỏ thiện chí chấp nhận hòa bình, thì Mỹ sẽ tăng cường các biện pháp trừng phạt/cấm vận kinh tế và sẽ đánh thuế quan nặng trên một số mặt hàng xuất cảng của Nga vẫn chưa bị cấm.
Đối với Ukraine, TT Trump cho biết TT Zelensky có ý định xé bỏ thỏa thuận về khai thác khoáng sản tuy chưa ký. Zelensky đòi viết lại một số điều kiện, trong đó có điều kiện tiên quyết là Ukraine phải được gia nhập vào NATO trước khi ký thỏa thuận. Đây là lần thứ tư Zelensky đổi ý không chịu ký thỏa ước. TT Trump cảnh cáo việc Ukraine gia nhập NATO sẽ là chuyện không bao giờ có thể xẩy ra, vì nếu xẩy ra sẽ là NATO công khai tuyên chiến với Nga, sẽ mang lại những hậu quả không ai lường được, thậm chí sẽ dẫn đến Thế Chiến Thứ III mà mặt trận lớn nhất sẽ diễn ra bên Âu Châu, chứ không phải là Nga hay Mỹ. Người chết và đất nước tan hoang là Liên Âu chứ không phải Nga hay Mỹ. TT Trump nhắc lại việc Mỹ tham gia đầu tư vào việc khai thác khoáng sản cũng như sự hiện diện lớn của quyền lợi kinh tế Mỹ tại Ukraine chính là bảo đảm quan trọng hơn xa việc làm thành viên của NATO. Nếu Zelensky xé bỏ thỏa ước, thì ông sẽ phải chịu trách nhiệm về những hậu quả sau này. TT Trump tất nhiên không nói rõ hậu quả gì, nhưng ai cũng có thể đoán là việc Mỹ phủi tay, ngưng quân viện, ngưng trao đổi tin tình báo chiến cuộc, nhường trọn vẹn Ukraine cho Liên Âu giải quyết.
Hiển nhiên, qua nhiều lần đổi ý, cả thế giới đều đã thấy Zelensky thực tâm không muốn có hòa bình mà chỉ muốn duy trì chiến tranh bất tận để ông ta có dịp làm tổng thống muôn năm, không hơn không kém.
Ai ủng hộ Zelensky xin cứ tiếp tục, kẻ này tiếp tục KHÔNG ủng hộ Zelensky.
https://www.reuters.com/world/trump-says-zelenskiy-wants-back-out-critical-minerals-deal-2025-03-30/
- Đầu tư vào Mỹ
TT Trump cho biết chỉ trong vòng hai tháng sau khi nhậm chức, ông đã mang về cho nước Mỹ khoảng 3.000 tỷ tiền đầu tư của nhiều đại tập đoàn quốc tế, một số không nhỏ quyết định mở hãng xưởng sản xuất tại Mỹ để tránh thuế quan.
- Kết quả trục xuất
Cho đến nay, hơn 2 tháng sau khi nhậm chức, TT Trump đã trục xuất được hơn 100.000 di dân lậu, hầu hết thuộc thành phần bất hảo, băng đảng hay đã có án bị trục xuất nhưng Biden không dám đụng tới.
Nếu không bị cản bởi cả lô quan tòa cấp tiến, con số trục xuất đã cao hơn nhiều. Dù sao thì trục xuất được cả trăm ngàn tội phạm cũng giúp nước Mỹ an toàn hơn.
- Cứu thêm một công dân Mỹ
Qua trung gian của Vương Quốc Qatar, TT Trump đã điều đình với Taliban và mang được thêm một công dân Mỹ bị Taliban bắt nhốt từ hai năm qua về Mỹ. Theo điều đình, TT Trump đồng ý bỏ việc treo giải thưởng cho ai bắt được thủ lãnh Taliban, đương kim bộ trưởng Nội Vụ Sirajuddin Haqqani, đổi lấy việc trả tự do cho bà Faye Hall.
Bà Hall đã được Taliban trao cho tòa đại sứ Qatar tại Kabul và đang chờ máy bay về Mỹ. Bà đã cám ơn TT Trump đã cứu bà trong khi Biden lờ mờ không biết phải làm gì.
https://www.foxnews.com/world/faye-hall-american-detained-taliban-has-been-released
NỘI CÁC LÀM VIỆC
- Tăng cường quan hệ quốc phòng với Nhật
Bộ trưởng Quốc Phòng, ông Pete Hegseth cho biết Mỹ đã đạt được thuận với bộ trưởng QP Nhật, tướng Nakatani nhằm tăng cường hợp tác quân sự Mỹ-Nhật trong mục đích chung chống Trung Cộng. Ông không cho biết thêm chi tiết.
https://www.foxnews.com/world/hegseth-announces-plan-us-command-upgrades-japan-deter-china
- Tiếp tục trục xuất băng đảng
Bộ An Ninh Lãnh Thổ cho biết thêm 17 côn đồ trong băng đảng Tren De Aragua đã bị trục xuất và chở ngay qua nhà tù nổi tiếng của El Salvador, trong đó có Kelvis Jesus Arrecheder Vasquez là thủ lãnh của Tren de Aragua.
TT Trump đã ra lệnh trục xuất đám này bất chấp lệnh cấm của quan tòa James Boasberg, trong khi TT Trump khiếu nại thẳng lên Tối Cao Pháp Viện liên bang.
- Bộ Lao Động hoàn tiền
Bộ trưởng Lao Động, bà Lori Chavez-DeRemer, cho biết bà đã khám phá ra số tiền trên một tỷ đô còn lại, chưa xài, từ quỹ cứu trợ COVID của TT Trump năm 2020, sẽ được hoàn trả lại cho dân Mỹ tuy chưa rõ bằng cách nào. Bà cho biết số tiền dư thừa có thể cao hơn nhiều, lên tới trên 4 tỷ đô. Cuộc điều tra của bà còn đang tiếp tục.
Khi ông Musk mới được trao cho trách nhiệm điều tra, ông đã cho biết có thể sẽ tiết kiệm ngân quỹ khoảng một ngàn tỷ. Nghe có vẻ ‘bốc phét’. Nhưng cho tới giờ, với những bạc triệu, bạc tỷ được khám phá khắp nơi, con số một ngàn tỷ ông Musk đưa ra có vẻ như còn quá thấp. Ít ai có thể tưởng tượng nổi các chính quyền trước đây, đặc biệt là chính quyền Biden, lại có thể ăn cắp hay phung phí tiền thuế của dân quá đáng và vô trách nhiệm tới vậy.
DOGE LÀM VIỆC
- Musk sắp mãn nhiệm
Tỷ phú Elon Musk tình nguyện làm ‘cố vấn’ không lương, phụ trách điều tra các vụ tham nhũng, ăn cắp của công hay phung phí tiền thuế của dân. Ông làm việc với tư cách ‘công chức’ -government employee- nhất thời, theo luật, không được quá 130 ngày. Trên nguyên tắc, ông sẽ mãn nhiệm cuối tháng Năm, tuy nhiên, có tin TT Trump có thể sẽ gia hạn. Tòa Bạch Ốc cho biết Musk sẽ làm việc tới khi nào hoàn tất nhiệm vụ, ai muốn hiểu sao thì hiểu.
- Cả triệu di dân lậu nhận số ASXH
Số An Sinh Xã Hội -Social Security number- trong hành chánh Mỹ là số ‘lý lịch’ quan trọng nhất cho những công dân Mỹ khi Mỹ không có giấy căn cước chung cho cả nước như VNCH ta năm xưa.
Nhóm DOGE của Elon Musk cho biết họ khám phá ra chính quyền Biden đã cấp số ASXH cho cả triệu di dân lậu, nhờ số này mà họ đã đi làm hợp pháp được, nhiều khi còn lãnh nhiều thứ trợ cấp của Nhà Nước hay của tiểu bang được, thậm chí có nhiều nơi, họ còn dùng số này để đi bầu luôn. Tất cả hoàn toàn bất hợp pháp.
TIN TÒA ÁN
- Lại một quan tòa cản trục xuất
Một quan tòa liên bang của San Francisco, Edward Chen -gốc Tầu- do Obama bổ nhiệm, đã ra phán quyết không cho trục xuất 600.000 dân Venezuela được Biden cho vào Mỹ hợp pháp nhưng có tính cách tạm thời. Thời hạn họ được ở lại Mỹ hết hạn cuối năm 2024, nhưng Biden trước khi rời nhiệm sở đã ký giấy gia hạn cho họ ở lại thêm 18 tháng. TT Trump hủy lệnh gia hạn đó và đòi trục xuất họ về lại Venezuela.
Quan tòa Chen phán quyết định của Trump mang tính kỳ thị chủng tộc -racist-, không cho thi hành. Câu hỏi: tại sao vụ trục xuất di dân Venezuela lại bị kiện ở San Francisco? Trả lời: đó là kết quả của chiến thuật gọi là ‘judge shopping’, đi tìm những quan tòa cuồng chống Trump nhất để kiện, sẽ bảo đảm thắng kiện. Trước đây, quan tòa Chen khi ra trước thượng viện để được phê chuẩn, đã bị tất cả các nghị sĩ CH chống vì quan điểm cấp tiến cực đoan của ông ta.
Các quan tòa cấp tiến của Cali, New York, Washington DC, Massachusetts, Maryland,… bây giờ đều là những quan tòa lý tưởng để kiện Trump, và tất cả đều tự cho mình nhiều quyền hơn xa tổng thống.
- Thêm một quan tòa khác
TT Trump ký lệnh sa thải tất cả các công chức mới được nhận, còn trong thời kỳ ‘thử thách’ -probation. 19 tiểu bang DC khởi kiện. Một quan tòa liên bang cấp quận của Maryland, do Obama bổ nhiệm, James Bredar, đã phán Trump không có quyền và ra lệnh Trump phải thu dụng lại tất cả. Tuy nhiên, phán quyết này chỉ thi hành trong các tiểu bang khởi kiện thôi. Quan tòa Bredar nhìn nhận ông không có thẩm quyền trên 31 tiểu bang không kiện vì họ đã chấp nhận quyết định của TT Trump.
https://www.foxnews.com/politics/judge-blocks-trump-admin-from-firing-federal-probationary-workers
- Ý kiến của phó TT Vance
Phó TT Vance đã lên tiếng nhận định về việc các quan tòa cản việc trục xuất băng đảng. PTT Vance tuyên bố "Thật là thô bỉ khi nhẩy dựng lên bảo vệ đám băng đảng bị trục xuất trong khi chẳng thèm ngó tới các nạn nhân của chúng" -‘it’s gross to get fired up about gang members getting deported while ignoring citizens they victimize‘-.
- Tòa kháng án cho phép Trump sa thải
Chính quyền Mỹ có một hội đồng gọi là Hội Đồng Quốc Gia Quan Hệ Lao Động -National Board of Labor Relations- có mục đích hòa giải những tranh chấp lao động giữa công nhân với các hãng xưởng. TT Trump mới đây đã ký lệnh sa thải một số viên chức cao cấp nhất của Hội Đồng. Bị kiện. Một tòa dưới phán TT Trump không có quyền sa thải. Kháng cáo. Lên tới tòa phá án liên bang. Ở đây, 3 quan tòa đã ra phán quyết TT Trump có đầy đủ quyền sa thải.
Đi xa hơn vụ kiện này, phán quyết này mang ý nghĩa tổng thống có toàn quyền sa thải các viên chức của các cơ quan chính phủ.
TIN BẦU CỬ ĐẶC BIỆT
- Florida
Thứ Ba tuần rồi, Florida đã có hai cuộc bầu đặc biệt để thay thế hai dân biểu CH: ông Mike Waltz tham gia nội các Trump làm Cố vấn An Ninh Quốc Gia, và ông Matt Gaetz từ chức. Kết quả đảng CH thắng cả hai khiến thế đa số CH trong hạ viện không thay đổi: CH: 220; DC: 215.
Phe DC đã chi một số tiền kỷ lục là hơn 15 triệu đô cho cả 2 cuộc bầu cử, mất tiền toi cả 2.
- Wisconsin
Ứng cử viên cấp tiến, bà quan tòa Susan Crawford đắc cử vào Tối Cao Pháp Viện Wisconsin. Truyền thông loa phường -và vài con vẹt lâu la dĩ nhiên- đã la hoảng đây là thất bại nặng nề nhất của… Trump!!! Đây là một cuộc tranh cử hoàn toàn mang tính nội bộ tiểu bang, chẳng một ly gì ảnh hưởng tới chính quyền liên bang của Trump. Bà quan toà cấp tiến được bầu lên thay thế một quan tòa cấp tiến khác, sao lại là thảm bại cho TT Trump?
Trong khi truyền thông loa phường và truyền thông vẹt khua chiêng trốn ồn ào về sự đắc cử của bà quan tòa cấp tiến như một thảm bại của Trump, thì chúng lại im re trước một tin thật sự có lợi cho Trump: đó là tin dân tiểu bang Wisconsin bỏ phiếu chấp nhận (63%-37%) việc ghi vào Hiến Pháp tiểu bang điều ‘bắt buộc phải có thẻ kiểm tra lý lịch với hình ảnh đầy đủ mới được tham gia bầu cử tiểu bang và liên bang’. Đây chính là đòi hỏi của TT Trump và khối CH.
TIN VỀ ĐẢNG DÂN CHỦ
- Kiện về bầu cử
TT Trump ký sắc lệnh bắt buộc trong các cuộc bầu cử liên bang cần phải có giấy tờ chứng minh có quốc tịch Mỹ với đầy đủ hình -ID photo-. Đảng DC đã khởi kiện chống lại, cho rằng bầu cử mà đòi hỏi giấy tờ chỉ là cách chặn không cho dân da đen và dân nghèo đi bầu vì các khối dân này phần lớn không có giấy tờ gì hết.
Thế nghĩa là gì? Đi bầu không cần giấy tờ gì hết? Không cần là công dân? Bây giờ, Trung Cộng thải cả triệu cán bộ vào lậu, tha hồ đi bầu cho bác Tập làm tổng thống Mỹ luôn cũng ô-kê?
Chuyện quái lạ chỉ có ở Mỹ: lái xe bắt buộc phải có bằng bất cần biết giàu nghèo, da màu gì, đi mua thuốc lá cũng phải có giấy tờ chứng minh đủ tuổi, nhưng đi bầu TT thì khỏi cần giấy tờ gì ráo.
- Giả dối chống Tesla
Các chính khách DC nhất loạt công kích Elon Musk đủ tội, thậm chí im re khi những đám cuồng nhẩy vào đốt phá xe Tesla của thiên hạ. Đó là chuyện truyền thông loa phường phổ biến.
Chuyện truyền thông loa phường KHÔNG phổ biến là không ít chính khách DC âm thầm tiếp tục mua cổ phiếu Tesla kiếm lời cho mình.
- DB Gil Cisneros mới mua 15.000 đô cổ phiếu Tesla;
- DB Josh Gottheimer mới mua 45.000 đô;
- DB Vicente Gonzalez mới mua 150.000 đô;
- Các DB Pat Ryan, Jared Moskowitz, Adam Smith, Dwight Evans,… đều sở hữu cả chục ngàn đô cổ phiếu Tesla.
Kẻ này đọc tin trên, thắc mắc sao các dân biểu giàu thế, mua được nhiều cổ phiếu vậy, trong khi lương của họ chưa tới 120.000 đô một năm, sau khi trừ thuế lợi tức liên bang, chưa trừ thuế lợi tức tiểu bang?
- Đấu đá nội bộ
Một cuốn sách vừa phát hành của Jonathan Allen, nhà báo của NBC, cho biết vài chuyện đấu đá thật ly kỳ trong hậu trường đảng DC. Cuốn sách có tựa "FIGHT: Inside the Wildest Battle for the White House", vừa phát hành.
Tác giả Jonathan Allen -bên phải- nói chuyện về sách trên Fox News
Theo Allen, Obama, cựu TT nhưng vẫn đứng trong hậu trường giựt giây cả đảng DC, hoàn toàn tin chắc Biden không có cách nào thắng Trump được, nên tìm đủ cách lôi Biden xuống. Sau khi thành công, Biden rút lui, thì Obama cũng tuyệt đối không tin bà Kamala có thể hạ Trump. Obama muốn đại hội đảng DC bầu một người khác nặng ký hơn ra tranh cử chống Trump. Tìm cách vận động chống Kamala. Biden bực mình vì bị kéo chân lôi xuống, nhất quyết trả thù đánh lại Obama. Bất thình lình công khai chỉ định bà Kamala ra thay thế rồi tuyên bố ủng hộ bà, không cho đại hội đảng chọn ai khác. Biden cũng biết Kamala vô vọng, nhưng trong thâm tâm muốn Trump thắng, cho Obama và đảng DC một bài học để đời. Ăn không được thì đạp đổ cho biết mặt, đó là chủ đích của Biden. Ta cũng nên nhớ là Obama chờ tới mấy ngày sau khi Kamala chính thức thay thế Biden mới miễn cưỡng lên tiếng ủng hộ bà Kamala trong khi đó, bà Kamala rất bực mình vì Obama chần chừ không chịu hậu thuẫn bà sớm.
Cuốn sách cũng tiết lộ bà Pelosi thấy rõ tình trạng đầu óc của Biden nên đã nói chuyện thẳng với Biden, kêu gọi Biden không tranh luận với Trump, nhưng Biden tự tin, không nghe lời bà, nhất định tranh luận để rồi chuốc họa vào thân.
Tin cuối cùng cuốn sách tiết lộ: bà Kamala đổ lỗi cho Biden về thất bại của bà. Theo bà Kamala, Biden rút lui quá muộn, cho bà quá ít thời giờ tranh cử, và nếu có thêm thời giờ, bà sẽ hạ Trump sát ván.
Kẻ này đã mua sách này, mang về đọc chơi -Amazon Kindle: $14.99-. Bây giờ đang đọc! (Đã đọc được khoảng 50 trang đầu; cho thấy tình trạng đầu óc của Biden ngay từ đầu năm 2024 đã tệ hại hơn xa những gì mọi người biết, vì được đám phụ tá che giấu rất kỹ).
Coi dzậy mà hổng phải dzậy… Cười cười nhưng giết nhau chết bỏ…
SINH VIÊN COLUMBIA XÉ BẰNG
Một đám sinh viên Đại Học Columbia, phản đối việc sinh viên Palestine Mahmoud Khalil bị ICE bắt và sắp sửa trục xuất, đã có một cuộc biểu tình ‘bỏ túi’ với đâu 5-7 người -ít hơn số phóng viên báo loa phường tới chụp hình quảng cáo họ-, rồi biểu diễn màn xé bằng của họ.
Hiển nhiên đám sinh viên này đầu óc không có gì. Xé bằng chẳng thay đổi được chính sách của Trump, chẳng hại gì đến Trump, cũng chẳng hại gì cho trường Columbia, chẳng cứu được Mahmoud Khalil. Chỉ hại cho chính mình mất cái bằng tốn cỡ 50.000 đô một năm trong 3-4 năm học toé phở mới có được. Trừ phi chúng chỉ là … màu mè xé bản sao, giữ nguyên bản chính! (Kẻ này thực sự hy vọng chúng xé bằng thật, vứt cả trăm ngàn tiền học vào thùng rác để mai mốt thất nghiệp chơi!)
Trong khi đó, bà quyền viện trưởng Đại Học Columbia đã từ chức. Trước đó bà viện trưởng đã từ chức. Đại học Columbia của New York cũng như các đại học lớn khác đang bị rơi vào tình trạng trên đe dưới búa: một mặt bị áp lực của các giáo sư và sinh viên thiên tả chống Trump, chống Do Thái, ủng hộ khủng bố Hamas, mặt khác bị áp lực của TT Trump cắt tiền trợ cấp nếu không ngăn chặn các biểu tình chống Do Thái, và chấm dứt các chính sách cấp tiến thiên tả DEI vớ vẩn.
https://www.foxnews.com/us/columbia-grads-shred-diplomas-mahmoud-khalil-arrest-we-are-enraged
SOMALIA ĐỀ NGHỊ
TT Somalia tuyên bố sẵn sàng nhượng quyền kiểm soát tất cả các hải cảng chiến lược và căn cứ không quân chiến lược cho quân lực Mỹ. Quyết định này nhằm mục đích nhờ Mỹ giúp trong cuộc chiến của Somalia chống các lực lượng khủng bố Hồi giáo cuồng tín. Chưa nghe TT Trump trả lời.
Somalia nằm ở cửa Vịnh Aden là ngõ vào biển Hồng Hải -Red Sea-, đối diện với Yemen do quân khủng bố Houthis chiếm. Đây là vùng chiến tranh triền miên từ mấy chục năm nay giữa cả lô sứ quân, đánh giết nhau túi bụi. Năm 1992, TT Clinton gửi đâu 12.000 lính Rangers Mỹ qua giúp tái lập an ninh trật tự, bị tướng Mohamed Aidid đánh tơi bơi. Clinton tá hỏa, ra lệnh tháo chạy về Mỹ hết. Câu chuyện được quay thành phim rất nổi tiếng Black Hawk Down.
https://www.reuters.com/world/africa/somalia-offers-us-exclusive-control-air-bases-ports-2025-03-28/
CONGO ĐỀ NGHỊ
TT Cộng Hòa Dân Chủ Congo -Democratic Republic of Congo- đề nghị sẽ cho Mỹ độc quyền khai thác khoáng sản Congo đổi lấy việc Mỹ giúp tiểu trừ quân phiến loạn đang gây chiến với chính quyền trung ương. TT Felix Tshisekedi cũng đề nghị được gặp TT Trump để thảo luận trực tiếp chuyện này. Chưa nghe TT Trump trả lời.
Để xác nhận lại thiện chí, TT Tshisekedi đã giảm án 3 công dân Mỹ bị két án tử hình vì tham gia vào một cuộc đảo chính hụt chống TT Tshisekedi trong tư cách lính đánh thuê -mercenaries-, xuống còn tù chung thân.
Congo có nhiều mỏ khoáng sản hiện đang được Trung Cộng khai thác mạnh.
https://www.mining-technology.com/news/congo-exclusive-minerals-deal-us/?cf-view
THỦ TƯỚNG CANADA GẶP RẮC RỐI
Thủ tướng Canada, Mark Carney, bị tố đạo văn trong luận án tiến sĩ năm 1995 trước Đại Học Oxford của Anh. Ông bị tố đã ‘mượn’ ý, hay chép nguyên văn nhiều đoạn của ít nhất bốn tài liệu khác, mà không ghi xuất xứ. Ông Carney đã chối bỏ mọi tố giác.
Canada sẽ tổ chức bầu quốc hội ngày 28/4 tới. Đảng Tự Do của ông Carney/Trudeau trước đây được tiên đoán sẽ thảm bại trước đảng Bảo Thủ. Tuy nhiên, ông Carney đã dấy lên phòng trào ‘yêu nước Canada chống lại mộng xâm lăng của Trump’ nên đã lấy điểm lại phần nào.
ĐỘNG ĐẤT LỚN TẠI MYANMAR
Một trận động đất lớn đã xẩy ra tại Myanmar, mà tâm điểm động đất nằm ngay sát cố đô Mandalay, chấn động qua Thái Lan và cả Bắc Việt. Hai ngày sau, các tướng quân phiệt Miến đã chính thức yêu cầu thế giới trợ giúp. Các quốc gia lân bang như Thái, Mã Lai, Singapore đã cho cả trăm lính, y tá, bác sĩ, và nhân viên cứu trợ và trực thăng chở đồ ăn và dụng cụ y tế, thuộc men đến cứu trợ. Tin đầu tiên cho biết hơn 2.000 dân đã thiệt mạng, tuy cuối cùng con số này sẽ cao hơn nhiều, có thể lên tới 10.000 người. Tại nhiều thành phố, mùi hôi đã bốc lên tới độ khó thở vì quá nhiều xác chết còn kẹt trong các cao ốc đổ nát. Nga, Trung Cộng và Mỹ cũng đã mau mắn tiếp cứu.
Myanmar bị cả thế giới cô lập từ hơn nửa thế kỷ, các phương tiện cứu trợ và y tế rất thô sơ, không thể đáp ứng nhu cầu rất lớn sau động đất.
https://www.cnn.com/2025/03/29/asia/myanmar-earthquake-mandalay-explainer-hnk-intl/index.html
PHÁP HỌC NGHỀ BIDEN XÀI ‘LAWFARE’
Pháp xài ‘lawfare’ học của Biden: bà lãnh đạo đảng thiên hữu Rassemblement National, Marinne Le Pen đã bị một tòa án Pháp kết tội biển thủ, phạt 2 năm tù ở, 2 năm tù treo, và cấm không được tham gia vào chính trị trong 5 năm, nghĩa là không được ra tranh cử tổng thống Pháp năm 2027, trong khi bà Le Pen theo các thăm dò mới nhất đang được hậu thuẫn cao nhất.
