Bạn thân mến,
Hôm nay, tôi nhận được thêm một bài viết về Nick Út, tác giả là ông Nguyễn Kim Thanh, người lính già Oregon.
Trước khi đọc bài viết này, xin giới thiệu đôi dòng về NLGO của người viết ông Tôn Thất Sơn:
Kim Thanh là bút hiệu của Tiến sĩ Nguyễn Kim Quý. Ông còn có một bút hiệu khác nổi tiếng hơn là NLGO ( Người Lính Già Oregon), ký trên nhiều bài viết chống Cộng.
Trước 1975, ông động viên vào Khóa 20 Thủ Đức, và có thời gian phục vụ cùng đơn vị tác chiến với tôi, Trung Đoàn 44/SĐ23BB, trong vai trò một Sĩ Quan CTCT. Ông lớn tuổi hơn tôi và mọi trình độ đều đáng là bậc Thầy của tôi, nên trong giao tình, tôi luôn xem ông là một ông anh khả kính
Ông học cùng lớp với Trịnh Công Sơn ở trường Jean-Jacques Rousseau Saigon) và với bà Ngô Đình Lệ Thủy ( ở Đại Học Văn Khoa Sài gòn) nên biết rất rõ về hai nhân vật này, đặc biệt về ông nhạc sĩ phản chiến (và phản thùng) TCS. (Ông đã có bài viết rất tỹ mỹ về 2 nhân vật này)
Trước khi vào lính, ông là giáo sư dạy ở Trường College Francais Nha Trang và dạy tiếng Latin trong các tu viện (cho cả nhiều vị linh mục) Công giáo. Sau này, nhờ có trình độ Pháp văn (cao) nên ông được thuyên chuyển về dạy Trường Đại Học CTCT Đà Lạt và cả Viện Đại Học Đà Lạt. Sau 75, bị tù đày nhiều năm. Vượt biên sang Mỹ, ông vừa đi làm vừa đi học và tốt nghiệp Tiến Sĩ Pháp Ngữ và Văn Chương Pháp(?), và ra dạy văn chương & ngôn ngữ Pháp và Latin tại một trường Đại Học Mỹ. Hiện ông đã về hưu và sống ở Oregon. Điều đặc biệt hơn, Ông là một chiến sĩ chống Cộng rất kiên quyết không mệt mỏi.
Đặc biệt, luận án tiến sĩ (1990) của giáo sư Nguyễn Kim Quý có tựa đề: “ La prison dans l’œuvre romanesque de Stendhal” (Tù ngục trong tiểu thuyết của Stendhal). Tháng 3, 1992, cùng với một số giáo sư đại học trên thế giới, ông được mời thuyết trình về Stendhal nhân ngày mất lần thứ 150 của văn sĩ được tổ chức tại Paris, dưới sự chủ tọa của Tổng thống Pháp François Mitterrand. Bài của các thuyết trình viên đều được in thành sách bán tại Paris. Trong bài thuyết trình có tính văn học này, ông cũng đã đề cập đến sự tàn ác của bọn CS với thảm cảnh tù ngục mà những người lính miền Nam đã phải chịu đựng.……
Người Lính Già Oregon hay Kim Thanh là bút hiệu của Tiến Sĩ Joseph Nguyễn Kim Quý. Ông đã lìa trần lúc 11 giờ trưa Thứ Tư, ngày 12 Tháng Hai, 2025 tại tư gia thuộc Thành Phố Portland, Oregon, Hoa Kỳ
Xin đọc bài viết của ông Nguyễn Kim Thanh – Người Lính Già Oregon ở link sau:
https://hon-viet.co.uk/nguoilinhgiaoregon_XemLaiBucTranhTheNapalmGirl.htm
Bài phân tích về Nick Út của NLGO viết ngày 9 Jan, 2016 nghĩa là cách đây 9 năm.
Lúc đó, chỉ có tin đồn là Nick Út tiếm danh để nhận mình là tác giả của tấm hình, được 2 giải thưởng lớn của Mỹ năm 1973:
- Giải Pulitzer về Spot News Photography
- Giải World Press Photo of the Year của năm 1972 về hình chụp The Terror of War “ Nỗi kinh hoàng của chiến tranh”
Giải thưởng gồm có tiền thưởng nhưng không được công bố.
Tên Nick Út không xa lạ gì với cộng đồng người Việt tỵ nạn ở HK với tấm hình bom Napalm girl chụp một em bé gái trần truồng bị phỏng đang chạy ra khỏi vùng bom lửa.
Với tôi, khi được nhìn tấm hình lần đầu tiên vào 2,3 chục năm trước đây ở bên Mỹ sau năm 1982 và cho đến bây giờ, tôi vẫn còn trong tâm trí một số câu hỏi ban đầu về em bé gái và những khung cảnh chung quanh em trên con đường chạy thoát này.
Ngoài những nghi ngờ của NLGO ghi trong bài viết, thắc mắc của tôi ở những điểm chính như sau:
1- Phai cùng một xúc cảm tương tự nhau:
Khi bom nổ, có con nít chạy tán loạn và la hét, cùng một khung cảnh của chiến tranh và cùng một chỗ xảy ra như thế mà tại sao các xúc cảm của con người lại có phản ứng khác nhau vậy?
– có 5 đứa bé, chỉ có một đứa bé gái bị cháy phỏng chạy trần truồng la hét và có 1 đứa con trai chạy đầu la hét nhưng hình mặt mày chụp không bình thường như ma vậy, có 4 đứa trẻ này mặc đồ bình thường và trong đó, có 3 đứa nhỏ kia thì nhìn không thấy có vẻ gì hoảng sợ gì dù là đang chạy trốn.
– 5 người lính ở đằng sau, hoàn toàn không tỏ vẻ gì quan tâm gì đến vùng bom đạn và đám trẻ đang chạy la hét này mà lại bước đi bình thường?
– làm sao giải thích được trong 5 đứa bé mà chỉ có độc nhất 1 đứa bị cháy phỏng trần truồng chạy mà thôi? còn lại 4 đứa không có dấu vết phỏng hay cháy vì bom napalm?
Trước một tình trạng kinh khủng chung đang xảy ra, thông thường, mọi người chung quanh phải có một cảm xúc hay một phản ứng giống nhau chỉ khác ở cường độ nhiều hay ít mà thôi. Không thể mỗi người ở một thế giới khác nhau được.
2- Phải chụp nhiều tấm mới đúng:
Khi đi chụp hình chiến trường, 1 phóng viên thường chụp liên tục nhiều hình ảnh sôi động khi gặp chứ không phải chụp có một tấm rồi dông luôn. Họ sẽ có thể chụp bằng 1 máy hay nhiều máy khác nhau cho chắc ăn chứ không bao giờ tin rằng 1 tấm là đủ, là đẹp hay là tốt. Cảnh kinh hoàng này ít nhất phải có 2,3,4,5 tấm khác nhau.
Vậy những tấm hình đó đâu? Tất cả hình khác cần có chính là một phần của câu chuyện.
3- Phải có nhiều người chụp mới đúng:
Trong bối cảnh đó, chắc chắn phải ít nhất là có 2 hay 3,5,7 phóng viên khác cũng chụp hình hay quay phim. Họ cũng sẽ có những bức hình tương tự và có thể xê xích về không gian và thời gian một chút xíu, sớm hay trễ hơn vài giây đồng hồ, ở xa hay ở gần hơn khung cảnh này hay trong những góc cạnh khác nhau của câu chuyện.
Những hình này ở đâu bây giờ? Sao không thấy ai lên tiếng? nhất là AP?
4- Phải có Kim Phúc, cô bé bị phỏng bom lên tiếng:
Ngay từ lúc lùm xùm ơ bên Mỹ, tại sao cô bé Kim Phúc này không lên tiếng cho biết ai là hay 2,3 là người chụp tấm hình này? Chắc chắn, cô là người nhìn thấy và nhớ nhất.
Nhưng chắc chắn, nếu có ai hỏi về người chụp hình, cô không thể xác nhận là:
-Ông Nick Út chính là người chụp tấm hình này
mà phải nói rằng:
– lúc đó, cháu thấy một ông hay nhiều ông, Việt hay Mỹ đang chụp hình…..
Làm sao, cô biết rằng tấm hình này chính là của một ông phóng viên người Việt và tên ông là Nick Ut? Hình dạng ông ấy ra làm sao? ông ấy có thái độ gì với mình?
Dù sau này, ông ta nói rằng mình chính là người đưa em bé lên xe về bịnh viện nhưng chắc chắn, ông ta không thể nói câu:
– tôi chính là người chụp tấm hình cho em.
bởi vì lúc đó, tấm hình đang nằm trong máy chưa được in ra thì làm sao biết nó sẽ như thế nào? Sau này, in ra mới biết chứ.
Cho đến năm nào đó khi Nick Ut đi tìm cô và gặp nhau, nếu Nick Út nói với cô rằng mình là tác giả của bức hình thì làm sao cô khẳng định được Nick Ut chính là tác giả của tấm hình chup? căn cứ vào lý do gì? lấy gì làm bằng chứng?
5- Mục đích chụp hình của Nick Út:
Giả sử nếu tác giả là Nick Út, khi chụp được tấm hình này, mục đích của Nick Út là gì?
* ghi sự kinh hoàng của chiến tranh và cho thấy sự thật của cuộc chiến như thế nào?
* cho thấy kết quả của bom lửa do máy bay của Mỹ hay VNCH gây ra?
* ghi sự tàn phá trong trí óc và thân thể của một đứa trẻ?
* hay chỉ là vì nghề nghiệp, chụp hình để bán cho AP kiếm tiền?
6- Hình chụp để kiếm tiền lần thứ nhất 1972:
Sự thật hiển nhiên là do nghề nghiệp của mình, Nick Ut chụp hình để có tài liệu bán cho AP kiếm tiền lần thứ nhất vào năm 1972 chứ nếu bởi tình người hay lương tâm thì cần cả một cuộc đời để chứng minh chứ không phải một lúc để chứng tỏ.
Tài liệu phải có giá trị về phương diện nào đó hợp với chủ trương của AP thì mới họ mới mua và Nick Ut mới có tiền được. Chứ nếu không đủ sự kinh hoàng hay tàn nhẫn khác thường, AP không mua và Nick Út không có tiền vì Nick Út chỉ là phóng viên chụp hình tự do cho AP, không phải nhân viên chính thức toàn thời gian của AP.
7- Hình chụp lại dùng để kiếm tiền lần thứ hai 2025:
Khi Nick Út đi tìm cô Kim Phúc ở Canada để thuyết phục cùng về VN theo lời mời của CS để cả hai dùng tấm hình chụp trao cho CS treo trong phòng triển lãm ở Hanoi nhằm mục đích làm nhục Mỹ và chính nghĩa của VNCH thì rõ ràng tấm hình được dùng như món hàng tuyên truyền cho CS và kiếm tiền cho mình lần thứ hai.
* Năm 1973, khi AP mua hình cho là của Nick Ut thì AP chỉ để xử dụng tuyên truyền phản chiến mà Nick Út bán kiếm tiền.
* Năm 2025, CS mời, sự thật ra là mua cả hai Nick Út và Kim Phúc cùng tấm hình đem về VN cũng chỉ để tuyên truyền về sự tàn nhẫn của bom đạn “Mỹ- Ngụy”.
Cả hai hành động của Nick Út năm 1972 và 2025 đều cũng chỉ vì tiền và danh vọng chứ chẳng có lý tưởng chính nghĩa gì dù Nick Út là người sống trong chính thể VNCH và sau do di tản theo AP sang Mỹ, có quốc tịch Mỹ. Còn Kim Phúc xin tỵ nạn chính trị ở Canada, vào quốc tịch và sống ở Canada.
8- Kim Phúc xin tỵ nạn chính trị ở Canada năm 1992:
Chuyện kỳ lạ là Kim Phúc sau 1975 đã ở lại VN dưới chế độ CS, được CS tin dùng và cho đi học Y khoa bởi vì tấm hình Napalm girl. Năm 1986, Kim Phúc được cử đi du học và dự đại hội “liên hoan thanh niên thế giới” ở thủ đô La Havana của Cuba nhằm có cơ hội lên tiếng tố cáo tội ác chiến tranh của “Mỹ Ngụy”.
Tại Cuba, Kim Phúc đã gặp một du học sinh tên là Bùi Huy Toàn và tới năm 1992, đã kết hôn với Toàn và được cho đi Moscow hưởng tuần trăng mật..
Trên chuyến bay từ Nga trở về Cuba, máy bay đã ghé đổ xăng ở Gander, thuộc tỉnh Newfoundland của Canada. Dù luôn luôn bị người của CS VN theo dõi đi sát nhưng cả hai đã tìm cách trốn đi bằng cách bỏ lại hành lý và nói dối là đi ra ngoài một tí.
Sau đó, họ đã trốn luôn, xin ở lại Canada tỵ nạn vì lý do chính trị và được chấp thuận. Cuối cùng, họ đã định cư ở thành phố Ontario, Canada.
Kim Phúc đã xin vào đạo Tin Lành từ lúc còn ở Việt Nam cho tới bây giờ.
9- Tại sao Kim Phúc lại theo Nick Út về Việt Nam năm 2022?
Năm 2022, Kim Phúc lại theo Nick Út trở về VN để viếng thăm Bảo tàng Viện báo chí Việt Nam kỷ niệm 50 năm thành lập 1972-2022. Trong đó, có chưng bày 52 tài liệu hình ảnh gốc gồm cả hình về Napalm Girl trước 1975 cũng như sau 1975 và 2 máy chụp hình của Nick Ut xử dụng trong cuộc đời. Không những thế, Nick Út lại còn trân trọng tặng thêm cái bi đông nước mà Nick Út dùng để chữa phỏng cho Kim Phúc tại lúc ở hiện trường.
Tại sao Kim Phúc được CSVN đón nhận mà không bị bắt làm kiểm điểm hay bị hằn học chất vấn gì?
Bởi công việc và công ơn của Nick Út mang về chưa đủ mạnh để hấp dẫn dư luận trong việc tuyên truyền. Cho nên, khi có nhân chứng sống, là nhân vật chính và thuật lại câu chuyện thì đó là một vở tuồng rất là ăn khách, hạp đúng ý nghĩa và hấp dẫn dù nhân vật đó đã chối bỏ và trốn chạy chủ nghĩa CS một lần năm 1992.
Do đó, tội trốn đi xin tỵ nạn được đái công chuộc tội.
Nghe cho oai vậy chứ thật ra “tau cần mi. Cho nên, chuyện mi làm tau không ke”
Một lần nữa cũng chỉ vì tấm hình Napalm Girl mà thôi nhưng lần này thì rùm beng kèn trống um xùm. Mặt nổi là để tuyên truyền, còn mặt chìm cái phong bì và quà cáp, có lẽ là khá nặng và đúng nhu cầu của Kim Phúc.
Cho nên, khi Nick Út đưa Kim Phúc về Việt Nam là không phải thương yêu hay tâm phục Kim Phúc hoặc đồng chí hứơng với nhau mà chỉ vì được “mời” về.
Trong chữ mời này có kèm phong bì giống như tướng NC KỲ. Đó mới là yêu thương và đồng chí. Vì vậy, là phải nhận lời ngay.
10- Nick Út làm gì khi ở Mỹ sau 1975:
Với Nick Út, không phải là lần đầu tiên hay là lần thứ nhất. Theo báo Saigon Online của CS ngày 7/4/2018 thì mỗi năm, Nick Út đều về Việt Nam đôi lần.
Như vậy, có lẽ sau khi định cư ở Mỹ từ 1975, Nick Út không có việc làm gì chắc chắn hay có lợi tức đầy đủ hoặc có thể kiếm tiền dễ dàng được như nghề chụp hình duy nhất thời còn chiến tranh ở Việt Nam. Như vậy, việc làm chụp hình cho AP sau chiến tranh của Nick Út kể như chấm dứt và có thể phải xin welfare.
Trên đất Mỹ, freelance chụp hình mọi thứ có cả hàng triệu người, chụp hình chiến tranh có cả hàng ngàn người, tay nghề hạng pro, trẻ trung gồm đàn ông lẫn đàn bà đều có, biết xử dụng mọi thứ về high tech nhất là photoshop và computer, cần thiết cho nghề chụp hình chứ không phải chỉ chụp hình rồi đưa ra Costco in dùm.
Trên internet, không có một tin tức gì về cuộc sống và cuộc đời của celebrity Nick Út. Như vậy thì khi nhìn lại tướng Nguyễn Cao Kỳ, tiếng Anh tiếng U giỏi như người ngoại quốc hay NS cổ thụ Phạm Dụy, nhạc hát cả 100 năm không hết mà sau khi tỵ nạn bên Mỹ từ năm 1975 rồi cuối cùng còn phải tuyên bố trở về Việt Nam sinh sống thì đủ hiểu bởi vì sao? và với Nick Út thì là bởi vì vậy.
Cho nên, báo CS nói mỗi năm, Nick Út về Việt Nam đôi lần không có gì lạ và không cần phải thắc mắc.
Trước 1975, Nick Ut có quốc tịch VNCH nhưng không yêu miền Nam tự do cũng như sau 1975, Nick Ut có quốc tịch Mỹ nhưng không yêu nước Hoa Kỳ.
Trước 1975, Kim Phúc là người sống dưới chế độ nhưng có yêu VNCH hay CS không? Câu hỏi không rõ câu trả lời.
Sau 1975 ở lại VN nhưng hết yêu CSVN không có nghĩa là yêu VNCH dù được cho đi học ở Cuba từ năm 1986 và đến năm 1992, tìm cách xin tỵ nạn vì lý do chính trị ở Canada chứ không phải ở Mỹ nhưng vẫn không bao giớ có một lời tuyên bố là yêu VNCH hay chịu đứng dưới lá cờ vàng 3 sọc của VNCH.
Như vậy, chuyện trở về Việt Nam và được đón rước trọng thể có nghĩa là thích và bằng lòng với CS.
Câu chuyện về Nick Ut và tấm hình Napalm Girl Kim Phúc chưa đến hồi kết thúc mà còn rất nhiều tình tiết ồn ào mới xẩy ra đây không những ở trong cộng đồng người Việt tỵ nạn mà còn cả trong thế giới truyền thông của Hoa Kỳ dù đã hơn 1/2 thế kỷ trôi qua.
Xin gửi bài này như là phần mở đầu câu chuyện.
Mời các bạn đón xem các phần tiếp tục về sau nhất là kể từ năm 2025.
NNP.
năm 2022 tại Hanoi.
9-