Begin forwarded message:
On Wednesday, December 31, 2025, 03:05, Lion Nguyen <luonguyen5920@gmail.com> wrote:
Chúc mừng năm mới: cầu chúc tất cả bạn bè, đồng hương được an lành, vui tươi, hạnh phúc và thịnh vượng
Mời xem, 2 con bão lớn đang đến và nửa tháng đầu tiên về thời tiết của nước Mỹ
https://youtu.be/O3UV61te5Nc?si=sJhkKM3j0YvobJwV
Elon Musk hình dung robot hình người sẽ xuất hiện khắp mọi nơi. Trung Quốc có thể là quốc gia đầu tiên biến điều đó thành hiện thực
THỨ BA, NGÀY 30 12 2025
Arjun Kharpal– Trung Quốc đã coi việc phát triển robot hình người là ưu tiên chiến lược trong cuộc cạnh tranh công nghệ với Mỹ.
– Các nhà phân tích nhận thấy Trung Quốc đang dẫn đầu sớm trong công nghệ này với các công ty trong nước đang tăng cường sản xuất.
– Nhưng chính quyền Trung Quốc cũng đã cảnh báo về bong bóng trong ngành công nghiệp robot hình người, và các nhà phân tích dự đoán sẽ có một số nút thắt cổ chai trong lĩnh vực này.
Tỷ phú Elon Musk đã đưa robot hình người trở thành tâm điểm chú ý trong năm nay, coi chúng là yếu tố trung tâm trong định giá của Tesla, mà ông cho rằng có thể đạt đến hàng chục nghìn tỷ đô la. Nhưng Tesla vẫn chưa bán được robot hình người chủ lực Optimus của mình.
Thay vào đó, nhiều khả năng một loạt các công ty Trung Quốc sẽ vượt mặt Tesla và bắt đầu tăng cường sản xuất robot vào năm 2026, khi Bắc Kinh đặt công nghệ này vào trung tâm các kế hoạch chiến lược của mình.
“Trung Quốc hiện đang dẫn trước Hoa Kỳ trong việc thương mại hóa sớm robot hình người,” Andreas Brauchle, đối tác tại công ty tư vấn Horváth, nói với CNBC qua email. “Mặc dù cả hai quốc gia dự kiến sẽ xây dựng các thị trường lớn tương tự theo thời gian, nhưng Trung Quốc đang mở rộng quy mô nhanh hơn trong giai đoạn ban đầu này.”
Robot hình người được thiết kế có hình dạng và chuyển động giống như con người. Các thuật toán trí tuệ nhân tạo cung cấp năng lượng cho khả năng của chúng cùng với phần cứng phức tạp như chất bán dẫn. Những người ủng hộ cho rằng chúng có thể được sử dụng trong nhiều môi trường khác nhau, từ nhà máy đến ngành dịch vụ và thậm chí cả trong gia đình.
Bắc Kinh coi robot là ưu tiên hàng đầu
Trong vài năm qua, Trung Quốc đã coi robot là trọng tâm chính trong chiến lược công nghệ của mình, công bố các kế hoạch tạo ra chuỗi cung ứng và sản xuất hàng loạt các loại máy móc này.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và các nhà lãnh đạo hàng đầu của đất nước, được gọi là Ủy ban Trung ương, đã gặp nhau vào tháng 10 và đưa ra các đề xuất cho “kế hoạch 5 năm lần thứ 15”, một tài liệu nêu ra một số lĩnh vực trọng tâm chính của Bắc Kinh trong những năm tới.
“Trí tuệ nhân tạo thể hiện”, một thuật ngữ đề cập đến phần cứng được điều khiển bởi AI như robot hoặc ô tô tự lái, đã được đề cập trong văn bản.
Đối với Trung Quốc, robot hình người đại diện cho một cơ hội để giải quyết những thách thức về lao động trong nền kinh tế lớn thứ hai thế giới cũng như thúc đẩy mục tiêu thống trị công nghệ của Bắc Kinh. “Việc Trung Quốc đẩy mạnh phát triển robot hình người được thúc đẩy bởi sự kết hợp của việc giải quyết áp lực dân số, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong tương lai và tăng cường vai trò của nước này trong cạnh tranh toàn cầu,” Karel Eloot, đối tác cấp cao tại McKinsey & Company, nói với CNBC.
Tỷ lệ sinh của Trung Quốc đang giảm và dân số đang già hóa, dẫn đến số lượng người trong lực lượng lao động giảm và chi phí lao động tăng. Robot được xem là một cách để giải quyết vấn đề này.
Trong khi đó, Trung Quốc đang tham gia vào cuộc chạy đua công nghệ không ngừng nghỉ với Mỹ trên nhiều lĩnh vực. Robot, được coi là ứng dụng thực tế của trí tuệ nhân tạo, có thể trở thành một chiến trường mới vào năm 2026. Politico đưa tin tháng này rằng Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick đã gặp gỡ các CEO của các công ty robot để lập kế hoạch thúc đẩy ngành công nghiệp này. Washington đang xem xét ban hành một sắc lệnh hành pháp về robot vào năm tới, Politico đưa tin, trích dẫn những người quen thuộc với vấn đề này.
Các công ty robot hàng đầu của Trung Quốc
“Trung Quốc có thể là thị trường quan trọng nhất đối với robot hình người,” RBC Capital Markets cho biết trong một báo cáo tháng này. Các nhà phân tích tại ngân hàng dự báo tổng thị trường tiềm năng toàn cầu cho robot hình người sẽ đạt 9 nghìn tỷ đô la vào năm 2050, trong đó Trung Quốc chiếm hơn 60%.
Các công ty robot Trung Quốc đang nỗ lực đẩy mạnh sản xuất hàng loạt.
Unitree, đang chuẩn bị cho đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) có thể định giá công ty khoảng 7 tỷ đô la, là một trong những công ty robot nổi bật nhất của Trung Quốc. Công ty này có nhiều mẫu robot khác nhau, bao gồm cả robot hình người. Năm nay, công ty đã ra mắt mẫu robot mới nhất, H2, thể hiện khả năng nhảy múa của nó.
Công ty này được niêm yết trên sàn giao dịch chứng khoán Hồng Kông và tháng này đã thực hiện đợt phát hành cổ phiếu để huy động khoảng 400 triệu đô la để tài trợ cho việc mở rộng. UBTech có kế hoạch cung cấp 500 robot công nghiệp trong năm nay và tăng sản lượng robot hình người lên 5,000 chiếc vào năm 2026 và 10,000 chiếc vào năm 2027, tờ South China Morning Post đưa tin vào tháng 11.
AgiBot là một công ty khác cho biết tháng này robot hình người thứ 5,000 của họ đã được xuất xưởng.
Có hơn 150 công ty robot hình người ở Trung Quốc, nhưng đây là một trong những công ty lớn nhất. Ưu thế của Trung Quốc so với Mỹ
Các nhà phân tích cho rằng, năng lực sản xuất mạnh mẽ của Trung Quốc và thành công trong việc tăng cường sản xuất các sản phẩm khác như xe điện, có thể mang lại lợi thế cho nước này trong lĩnh vực robot.
“Chiều sâu chuỗi cung ứng của Trung Quốc có nghĩa là các công ty có thể phát triển và sản xuất robot với lợi thế chi phí đáng kể so với các khu vực khác”, Ethan Qi, phó giám đốc tại Counterpoint Research, nói với CNBC.
Thực tế, UBTech dự kiến chi phí sản xuất sẽ giảm từ 20% đến 30% mỗi năm.
Trong khi đó, nhiều chính quyền địa phương ở Trung Quốc có các chương trình trợ cấp dành cho các công ty trong lĩnh vực robot.
Tuy nhiên, Mỹ lại có “lợi thế về trí tuệ nhân tạo, khả năng tự chủ và phát triển thuật toán tiên tiến”, Brauchle của Horváth cho biết.
Các công ty Mỹ đang “đặt cược vào tích hợp theo chiều dọc” – nghĩa là sở hữu và kiểm soát nhiều hơn chuỗi cung ứng – theo Eloot của McKinsey. Điều này bao gồm các thành phần như bộ truyền động, cung cấp năng lượng cho chuyển động của robot, cũng như phần mềm AI được tích hợp vào sản phẩm cuối cùng.
“Niềm tin là việc sở hữu chặt chẽ hơn toàn bộ hệ thống sẽ mang lại hiệu suất vượt trội, đảm bảo an toàn hơn và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ”, Eloot nói.
Thị trường robot hình người của Trung Quốc ban đầu sẽ lớn hơn so với Mỹ, nhưng điều đó sẽ không kéo dài mãi mãi.
“Về lâu dài, cả hai quốc gia dự kiến sẽ hội tụ về các thị trường có quy mô tương tự, trong đó sự thâm nhập thị trường đại chúng tuyệt đối dự kiến sẽ diễn ra sau năm 2040, chủ yếu được thúc đẩy bởi việc áp dụng rộng rãi trong các hộ gia đình”, Brauchle cho biết.
Những trở ngại
Ngành công nghiệp robot của Trung Quốc không phải là không có những thách thức. Một trong những trở ngại là việc hạn chế tiếp cận một số chip cần thiết cho robot.
“Tôi nghĩ rằng có sự phụ thuộc rất lớn vào chip của Mỹ, ví dụ như chip Nvidia”, Jacqueline Du, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu công nghệ công nghiệp Trung Quốc tại Goldman Sachs, nói với chương trình “The China Connection” của CNBC vào tháng trước.
Charlie Dai, nhà phân tích chính tại Forrester, lưu ý một số trở ngại tiềm năng khác, chẳng hạn như những hạn chế về AI trong điều kiện hoạt động không thể đoán trước đối với robot hình người và các rào cản pháp lý.
“Cùng với nhau, những thách thức này làm chậm quá trình thương mại hóa trong hai năm tới và đòi hỏi sự phối hợp đổi mới, an ninh và khung chính sách”, Dai nói với CNBC.
Cũng có những khó khăn về công nghệ trong việc mô phỏng chuyển động của các chi như bàn tay và ngón tay – một nhiệm vụ vô cùng phức tạp đòi hỏi khả năng bắt chước các chức năng sinh học. “Hầu hết các bàn tay robot đều thiếu hiệu quả về mức độ tự do, hạn chế đáng kể phạm vi hoạt động của chúng”, Eloot của McKinsey lưu ý.
Cuối cùng, có lẽ thách thức lớn nhất là giảm chi phí của những cỗ máy phức tạp này. Eloot cho biết chi phí sản phẩm cho các nguyên mẫu robot hình người tiên tiến hiện nay dao động từ 150,000 đến 500,000 đô la mỗi đơn vị. Con số đó cần phải giảm xuống còn từ 20,000 đến 50,000 đô la mỗi đơn vị để “cạnh tranh với sức lao động của con người”. Những lo ngại về bong bóng đầu tư tại Bắc Kinh
Mặc dù robot là lĩnh vực ưu tiên chiến lược của Trung Quốc, điều này không ngăn cản các cơ quan quản lý cảnh báo về một thị trường có khả năng quá nóng.
Vào tháng 11, cơ quan hoạch định kinh tế hàng đầu của Trung Quốc, Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia (NDRC), đã cảnh báo rằng có nguy cơ hình thành bong bóng trong thị trường robot hình người. NDRC cho biết hiện có hơn 150 công ty sản xuất robot hình người ở Trung Quốc, và con số này đang tăng lên, với nhiều công ty đang sản xuất các sản phẩm tương tự nhau.
Trong quá khứ, đã từng có những chu kỳ bùng nổ và suy thoái xung quanh các công nghệ mà Bắc Kinh coi trọng chiến lược, chẳng hạn như xe điện.
“Nhiều người cho rằng robot hình người sẽ sớm vượt trội hơn con người về tính linh hoạt, tốc độ và khả năng tự chủ. Các nhà sản xuất củng cố nhận thức này thông qua các video trình diễn được dàn dựng công phu và các màn trình diễn tại triển lãm thương mại, thể hiện những khả năng chưa thể tái tạo được trong môi trường công nghiệp thực tế,” Brauchle của Horváth cho biết.
“Khoảng cách giữa nhận thức và thực tế này làm tăng nguy cơ hình thành bong bóng đầu tư.”
“Một sự điều chỉnh thị trường có thể làm chậm đà đổi mới và thương mại hóa,” Dai của Forrester nói thêm.
Elon Musk envisions humanoid robots everywhere. China may get there first
https://www.cnbc.com/2025/12/30/elon-musk-wants-robots-everywhere-china-is-making-that-a-reality.html?__source=iosappshare%7Ccom.apple.UIKit.activity.CopyToPasteboardNga và Ukraine đấu khẩu về vụ tấn công bằng máy bay không người lái vào dinh thự của Putin
THỨ BA, NGÀY 30 12 2025
Holly Ellyatt– Ukraine đã bác bỏ cáo buộc của Nga rằng nước này đã tiến hành một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái vào một trong những “dinh thự chính thức” của Tổng thống Nga Vladimir Putin.
– Nga đưa ra tuyên bố này vào thứ Hai, nói rằng họ sẽ xem xét lại lập trường của mình trong các cuộc đàm phán hòa bình.
– Ukraine cho rằng cáo buộc này là “hoàn toàn bịa đặt”. Nga và Ukraine tiếp tục đấu khẩu vào thứ Ba về vụ tấn công bằng máy bay không người lái được cho là nhằm vào một trong những dinh thự chính thức của Tổng thống Nga Vladimir Putin.
Ukraine đã phủ nhận việc thực hiện bất kỳ cuộc tấn công nào như vậy, mô tả đó là “hoàn toàn bịa đặt”, nhưng Điện Kremlin cho biết quân đội của họ sẵn sàng trả đũa. Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov hôm thứ Hai cáo buộc Ukraine đã bắn 91 máy bay không người lái vào dinh thự chính thức của Putin ở vùng Novgorod, nằm giữa Moscow và St Petersburg.
Lavrov cho biết các máy bay không người lái, được cho là phóng đi từ đêm Chủ nhật đến sáng thứ Hai, đã bị hệ thống phòng không bắn hạ và không có thương vong nào được báo cáo. Không rõ Putin đang ở đâu vào thời điểm xảy ra vụ việc được cho là này, và Lavrov không cung cấp thêm chi tiết nào.
Ukraine bác bỏ các tuyên bố này và ngược lại cáo buộc Moscow đang cố gắng phá hoại các cuộc đàm phán hòa bình.
“Nga lại tiếp tục giở trò, sử dụng những tuyên bố nguy hiểm để phá hoại tất cả những thành tựu trong nỗ lực ngoại giao chung của chúng ta với nhóm của Tổng thống Trump,” Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy nói trên X.
“Câu chuyện về vụ tấn công vào dinh thự này là hoàn toàn bịa đặt nhằm biện minh cho các cuộc tấn công bổ sung chống lại Ukraine, bao gồm cả Kyiv, cũng như việc Nga từ chối thực hiện các bước cần thiết để chấm dứt chiến tranh. Những lời nói dối điển hình của Nga.”
Truyền thông nhà nước Nga đưa tin rằng Putin đã gọi điện cho Tổng thống Mỹ Donald Trump sau vụ việc và nói với ông rằng Nga sẽ “xem xét lại lập trường của mình” trong các cuộc đàm phán hòa bình đang diễn ra nhằm chấm dứt chiến tranh ở Ukraine.
Cáo buộc của Nga được đưa ra một ngày sau khi Zelenskyy có cuộc gặp trực tiếp với Trump tại Mar-a-Lago ở Florida, với cả hai nhà lãnh đạo đều cho biết đã đạt được tiến bộ về kế hoạch hòa bình 20 điểm và thỏa thuận về đảm bảo an ninh cho Ukraine.
Zelenskyy bình luận hôm thứ Hai rằng Moscow đang cố gắng phá hoại các cuộc đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Kyiv, nói rằng: “Ukraine không thực hiện các bước có thể làm suy yếu ngoại giao. Ngược lại, Nga luôn thực hiện những bước đi như vậy. Đây là một trong nhiều điểm khác biệt giữa chúng ta.” Hôm thứ Ba, Điện Kremlin cho biết họ đã ghi nhận lời phủ nhận của Zelenskyy và nói rằng truyền thông phương Tây đang “hùa theo Ukraine”. Khi được hỏi liệu Nga có đưa ra bằng chứng về vụ tấn công bằng máy bay không người lái bị cáo buộc hay không, Thư ký báo chí của Putin, Dmitry Peskov, cho biết đó là vấn đề thuộc về quân đội.
Bộ trưởng Ngoại giao Ukraine Andrii Sybiha bình luận trên X hôm thứ Ba rằng “gần một ngày trôi qua và Nga vẫn chưa cung cấp bất kỳ bằng chứng đáng tin cậy nào cho những cáo buộc về vụ tấn công được cho là của Ukraine vào dinh thự của Putin. Và họ sẽ không làm vậy. Bởi vì không có bằng chứng nào cả. Không có cuộc tấn công nào như vậy xảy ra.”
Phản ứng của Trump
Truyền thông nhà nước Nga đưa tin rằng Trump đã bày tỏ sự phẫn nộ về vụ tấn công bị cáo buộc trong cuộc điện đàm với Putin hôm thứ Hai.
Trợ lý Tổng thống Điện Kremlin Yuri Ushakov nói với báo chí rằng Trump “bị sốc trước thông tin này, thực sự rất tức giận” trước “những hành động liều lĩnh như vậy”, hãng thông tấn nhà nước TASS đưa tin. Ushakov nói thêm rằng sự việc này sẽ ảnh hưởng đến cách tiếp cận của Mỹ trong việc hợp tác với Zelenskyy.
Sau đó, Trump được hỏi trực tiếp về phản ứng của ông đối với vụ tấn công bằng máy bay không người lái bị cáo buộc và dường như ông đứng về phía phiên bản sự việc của Nga.
“Tôi đã biết về điều đó từ Tổng thống Putin hôm nay. Tôi rất tức giận về điều đó,” ông nói với các phóng viên ở Florida hôm thứ Hai.
“Đây không phải là thời điểm thích hợp. Một chuyện là tấn công, bởi vì họ đang tấn công. Một chuyện khác là tấn công nhà riêng của ông ấy. Đây không phải là thời điểm thích hợp để làm bất cứ điều gì trong số đó,” ông nói thêm. Một số nhà bình luận trên mạng xã hội cho rằng Nga đã nhắm đến việc sử dụng vụ tấn công bằng máy bay không người lái được cho là đã xảy ra để thăm dò thái độ của Trump đối với Ukraine, và để làm suy yếu – hoặc thử thách – các đảm bảo an ninh tiềm năng mà Kyiv có thể nhận được như một phần của thỏa thuận hòa bình.
“Đây là cách mà những ‘đảm bảo an ninh vững chắc cho Ukraine’ được cho là sẽ sụp đổ: chỉ cần một chiến dịch giả mạo của Nga – hoặc chỉ là một lời nói dối… và chúng sẽ biến mất,” Olena Halushka, đồng sáng lập Trung tâm Quốc tế vì Chiến thắng của Ukraine, bình luận trên X.
Khi được hỏi liệu có bất kỳ thông tin tình báo nào của Mỹ cho thấy vụ tấn công thực sự đã xảy ra hay không, Trump thừa nhận rằng “có thể” nó không thực sự xảy ra. Nhưng ông nói thêm: “Tổng thống Putin đã nói với tôi sáng nay rằng nó đã xảy ra.”
Russia and Ukraine trade barbs over alleged drone attack on Putin residence
https://www.cnbc.com/2025/12/30/ukraine-denies-attacking-putins-residence-with-drones.html?__source=iosappshare%7Ccom.apple.UIKit.activity.CopyToPasteboardCựu quan chức CIA cảnh báo: Hàng xóm của bạn có thể là gián điệp ĐCSTQ
Đây không phải là tình tiết điện ảnh, mà là hiện thực đang diễn ra ngay quanh bạn. Một vị giáo sư đại học trông có vẻ hiền hòa, một doanh nhân xuất nhập khẩu tất bật, thậm chí là anh kỹ sư gốc Hoa chăm chỉ bên cạnh bạn… Vào một thời điểm nào đó, họ rất có thể đều trở thành một chiếc ốc vít trong cỗ máy tình báo khổng lồ của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ).
Cựu quan chức cấp cao của Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) Nicholas Eftimiades đã dành 30 năm phân tích hơn 800 vụ hoạt động gián điệp của ĐCSTQ trong thực tế.
Trong cuốn sách mới “Toàn tập phân tích chiến thuật gián điệp của ĐCSTQ” (Chinese Espionage: Operations and Tactics), ông đưa ra cảnh báo: Bắc Kinh đang sử dụng một kiểu “chế độ huy động toàn quốc” mà phương Tây khó tưởng tượng, vũ khí hóa người bình thường để phát động một cuộc chiến vô hình nhằm thay đổi cục diện quyền lực thế giới.
Bẫy “BEWARE” – sáu kiểu người dễ sa vào nhất
Hơn 800 vụ án này phơi bày một câu hỏi cốt lõi: vì sao những người đó lại sẵn sàng (hoặc buộc phải) liều mình phục vụ ĐCSTQ?Ông Eftimiades đã tổng kết một công thức chết người mang tên “BEWARE”, mô tả chính xác cách ĐCSTQ thúc đẩy các cá nhân – bất kể là công dân Trung Quốc, kiều dân gốc Hoa hay người nước ngoài – trở thành công cụ của hệ thống tình báo:
B (Business Opportunity) – Cơ hội kinh doanh: Dùng thị trường khổng lồ Trung Quốc làm mồi nhử. Doanh nhân hoặc doanh nghiệp muốn có giấy phép tiếp cận thị trường, đơn hàng hay cơ hội hợp tác độc quyền ở Trung Quốc thường phải “trao đổi” thông tin hoặc tình báo.
E (Ethnic/Nationalism) – Chủ nghĩa dân tộc và bản sắc sắc tộc: ĐCSTQ rất giỏi thao túng “tình cảm Đại Trung Hoa”, đánh đồng “Đảng”, “Nhà nước” và “Dân tộc”, kích hoạt niềm tự hào dân tộc nơi người Hoa hải ngoại, khiến họ tin rằng trợ giúp ĐCSTQ là đang “phục hưng Trung Hoa”.
W (Wealth) – Cám dỗ tài sản: Mua chuộc trực tiếp bằng tiền. Với những mục tiêu tham lam lợi ích kinh tế, ĐCSTQ không tiếc chi đậm để đánh đổi lấy công nghệ lõi hoặc bí mật then chốt.
A (Academic Advancement) – Thăng tiến học thuật: Nhắm vào giới học giả, giáo sư, nhà nghiên cứu. Hứa hẹn nguồn kinh phí, phòng thí nghiệm, danh hiệu vinh dự hoặc nâng đỡ địa vị học thuật để đổi lấy thành quả nghiên cứu của phương Tây.
R (Repression) – Đàn áp và cưỡng bức: Mặt tối nhất của hệ thống. Nếu đối tượng không nghe lời, ĐCSTQ có thể biến người thân của họ đang sống ở Trung Quốc thành con tin, hoặc dùng “vết đen” đời tư để uy hiếp, buộc họ phải cúi đầu.
E (Emotional Bond) – Ràng buộc tình cảm và ý thức hệ: Khai thác sự đồng cảm với “sự trỗi dậy của Trung Quốc”, hoặc thông qua mỹ nhân kế và các mối quan hệ riêng tư để thiết lập dây liên kết tình cảm, khiến mục tiêu nảy sinh lệ thuộc tâm lý với chế độ.
Bản chất cốt lõi: mạng lưới tình báo theo “chế độ huy động toàn quốc” chỉ có ở ĐCSTQ
Các cơ quan tình báo phương Tây thông thường là một nhánh chức năng của chính phủ, chịu sự ràng buộc của pháp luật và đạo đức.Nhưng cuốn sách chỉ ra điểm khác biệt lớn nhất của chiến tranh tình báo của ĐCSTQ là ở hậu thuẫn thể chế “huy động toàn quốc” phía sau.
Trong cơ chế này, công tác tình báo không còn giới hạn trong Bộ An ninh Quốc gia hay cơ quan quân báo, mà được “toàn dân hóa”:
Chủ thể hành động: Từ doanh nghiệp nhà nước đến công ty tư nhân, từ đại học hàng đầu đến hội đoàn xã hội, thậm chí cả du học sinh, khách du lịch – bất kỳ tổ chức hay cá nhân nào cũng có thể bị cuốn vào mạng lưới thu thập tình báo.
Cưỡng chế pháp lý: Luật Tình báo Quốc gia của ĐCSTQ quy định rõ, mọi tổ chức và công dân đều có nghĩa vụ “ủng hộ, trợ giúp và phối hợp” với công tác tình báo quốc gia.
Điều này có nghĩa, trong khung pháp luật Trung Quốc, không hề tồn tại “tổ chức dân sự trung lập”; mọi người đều là nút thông tin tiềm năng.
Trung Quốc không chỉ là “một quốc gia”, mà là một “siêu công ty tình báo”
Vì sao nói “người hàng xóm của bạn có thể là gián điệp”?Trong nhận thức phương Tây, gián điệp là đặc vụ được đào tạo bài bản, trực thuộc CIA hay MI6. Nhưng qua nghiên cứu của ông Eftimiades, chiến thuật tình báo của ĐCSTQ hoàn toàn khác.
Ông chỉ ra rằng Bắc Kinh áp dụng mô hình “tình báo toàn xã hội” (Whole-of-Society). Trong khung pháp lý của Luật Tình báo Quốc gia, mọi công dân Trung Quốc, mọi doanh nghiệp (dù là quốc doanh hay dân doanh), mọi cơ sở học thuật đều có nghĩa vụ phối hợp với chính quyền trong hoạt động tình báo.
Nói cách khác, ĐCSTQ vận hành như một “siêu công ty” sở hữu mọi tài nguyên trong tay, còn Đảng Cộng sản Trung Quốc giữu vai trò cổ đông tuyệt đối. ĐCSTQ có thể tùy ý điều động Bộ Ngoại giao, Bộ Thương mại, phòng thí nghiệm đại học, thậm chí cả tài nguyên của một du học sinh bình thường để thu thập thông tin. Phương Tây thường phòng bị “điệp viên chuyên nghiệp”, trong khi ĐCSTQ có thể cử sang “khách du lịch”, “học giả” hay “thương nhân”.
Đảng – Nhà nước là một: Ai đang điều khiển cỗ máy này?
Muốn hiểu cơ chế huy động toàn quốc, phải thấy rõ trung tâm quyền lực của nó. “Cổ đông” của siêu công ty này không phải là nhân dân Trung Quốc, cũng không phải là Chính phủ Trung Quốc trên danh nghĩa, mà là Đảng Cộng sản Trung Quốc (CCP).Trong thể chế phương Tây, chính phủ là bộ máy phục vụ dân chúng và có thể bị thay thế; còn ở Trung Quốc, “Đảng lãnh đạo tất cả” là nguyên tắc tối cao. Tổ chức đảng xuyên khắp chính quyền, quân đội, xã hội, trường học và doanh nghiệp (được khái quát bằng câu “đảng, chính, quân, dân, học; đông, tây, nam, bắc, trung – đảng là lãnh đạo tất cả”).
Chỉ có “Đảng” mới sở hữu quyền lực điều phối xuyên bộ, có thể phá vỡ ranh giới giữa các ngành để cho cơ quan tình báo thoải mái sử dụng tài nguyên ngoại giao, thương mại, y tế… phục vụ hoạt động gián điệp. Đây là một kiểu phân bổ tài nguyên điển hình của chế độ toàn trị.
Loại “tiền tệ” vượt trên tiền bạc: Đặc quyền và bù đắp bằng tài nguyên quốc gia
Ở các nước phương Tây, thù lao cho gián điệp thường được lượng hóa bằng tiền. Nhưng trong cơ chế huy động toàn quốc của ĐCSTQ, “đặc quyền” trở thành một loại “siêu tiền tệ” không thể đo đếm bằng con số.Loại đặc quyền này thể hiện ở việc bộ máy nhà nước ban cho cá nhân một dạng phần thưởng tối hậu: Đặc quyền sinh tử, phòng VIP và y tế – ghép tạng cao cấp.
Điều đáng sợ nhất là ĐCSTQ có thể cung cấp những thứ mà cơ quan tình báo phương Tây tuyệt đối không thể cho, ví dụ một kiểu đặc quyền liên quan trực tiếp đến sinh mạng.
Trong sách và các cuộc phỏng vấn liên quan, có nhắc đến trường hợp điển hình là siêu điệp viên Kim Vô Đãi (Larry Wu-Tai Chin).
Trước khi bị bắt, ông ta được đãi ngộ tương đương quan chức cấp thứ trưởng. Điều gây sốc là, trên tầng cao nhất của Khách sạn Trường Thành Bắc Kinh luôn có một phòng tổng thống được giữ sẵn cho ông ta.
Dù ông ta có đến ở hay không, chìa khóa căn phòng đó vĩnh viễn thuộc về ông, và luôn có người quét dọn, bảo trì. Đây không còn là vấn đề tiền bạc, mà là một thứ vinh quang mang màu sắc “đế vương”, một cảm giác được xếp vào hàng ngũ giai cấp thống trị.
Sự nghiệp ẩn nấp và kết cục bi thảm của một siêu gián điệp của ĐCSTQ
Thậm chí, loại đặc quyền ấy còn vươn tới lĩnh vực sinh tử: ĐCSTQ có thể huy động tài nguyên y tế trên toàn quốc, hứa hẹn cung cấp dịch vụ điều trị cao cấp nhất, thậm chí ưu tiên ghép tạng cho điệp viên cao cấp và người thân của họ. Nếu điệp viên phương Tây chỉ nhận được một khoản tiền trong tài khoản, thì đặc vụ của ĐCSTQ có thể nhận được “tuổi thọ kéo dài” và “địa vị gia tộc được thăng hạng” như một sự bù đắp.Thế tiến thoái lưỡng nan về pháp lý và đạo đức của các nền dân chủ
Công trình nghiên cứu của ông Eftimiades cùng mô hình “BEWARE” phơi bày một thực tế nghiêm khắc: đây là một cuộc chiến bất đối xứng.Luật pháp của các nước dân chủ được thiết kế để bảo vệ quyền công dân và hạn chế quyền lực chính phủ, nên khi đối mặt với sự thâm nhập của một cơ chế “kết hợp thời bình – thời chiến”, “quân – dân hợp nhất” kiểu ĐCSTQ, họ thường tỏ ra bị trói tay. Hệ thống pháp lý phương Tây rất khó định tội những hành vi trôi nổi trong vùng xám giữa giao lưu học thuật, hợp tác thương mại và hoạt động gián điệp.
Bằng việc hòa tan hệ thống đặc vụ vào từng thớ thịt của xã hội, lợi dụng tham lam, sợ hãi và tình cảm con người, ĐCSTQ đã dựng nên một đế chế tình báo vừa khổng lồ vừa kín đáo. Đây không chỉ là mối đe dọa đối với an ninh quốc gia, mà còn là thách thức tận gốc đối với trật tự pháp lý và hệ giá trị của thế giới tự do.
Những gì ông Eftimiades vạch ra nhắc chúng ta rằng: điều phải đối mặt không phải là vài điệp viên kiểu 007, mà là một hệ thống khổng lồ nối thông đảng, chính quyền, quân đội, xã hội và học thuật.
Khi một quốc gia dùng pháp luật buộc toàn bộ công dân phải làm “tai mắt”, khi cơ hội kinh doanh, giao lưu học thuật và thậm chí là tình thân đều bị biến thành vũ khí tình báo, thì phòng vệ trở nên vô cùng gian nan.
“BEWARE” – “Hãy cảnh giác” – không chỉ là một từ viết tắt, mà còn là hồi chuông cảnh tỉnh chấn động nhất đối với các xã hội tự do.
Người hàng xóm của bạn có lẽ vốn không có ác ý, nhưng dưới sức ép và cám dỗ của một thể chế khổng lồ như vậy, rất có thể anh ta cũng không còn đường lựa chọn.
Trần Tĩnh / Vision Times
https://trithucvn.org/the-gioi/cuu-quan-chuc-cia-canh-bao-hang-xom-cua-ban-co-the-la-gian-diep-dcstq.html
