Câu Chuyện Cây Sung và Nước Pháp
Tôi chưa bao giờ có đủ khả năng đi du lịch sang Pháp, nhưng được xem rất nhiều hình ảnh Paris tráng lệ. Trí tưởng tượng và YouTube dẫn tôi đến phi trường Charles de Gaulle đồ sộ, ví Louis Vuitton, khăn Hermès, nước hoa Chanel chất đống và rượu champagne thay nước phun tràn lan trong các bồn nước bằng đá hoa cương ở công viên. Và đã nhiều lần tôi đấm mạnh vào gối hạ quyết tâm chà thẻ, bấm bụng mua vé sang Paris một lần trước khi chết.
Nhưng những ngày gần đây, hệ thống truyền thông trình chiếu Paris khác hẳn; khói lửa đập phá hỗn loạn hơn khi quân Đức quốc xã dưới sự chỉ huy của tướng Kurt von Briesen ngồi trên pháo tháp tiến chiếm thủ đô 1940. Đế quốc Hồi giáo Ottoman khi xưa nằm mơ cũng không tiến xa được như di dân Hồi tự do đốt phá Paris ngày nay. Vì đâu nước Pháp bất khuất ra nông nỗi này!
Kể từ cuộc Cách Mạng 1789, Pháp đã trải qua nhiều cuộc bạo loạn toàn quốc với thiệt hại nhân mạng và vật chất gần 90 lần. Nhắc đến chuyện cũ người viết nhớ lại chuyện xưa. Tương truyền có một vườn cây sung, tá điền được mướn vào hái quả về sống. Người siêng năng thì trèo hoặc chế ra thang leo hái quả to. Người giàu có thì làm cần cẩu đưa thợ lên cao hơn nữa để lựa nhiều quả ngon hơn. Những kẻ cầu an thì chỉ kiễng chân với quả thấp. Kẻ lười thì nằm há miệng dưới gốc chờ sung rụng mà ăn. Cứ thế thời gian chậm chạp trôi qua. Một ngày kia, chủ vườn hứng chí gỡ hàng rào để kẻ lạ vào hái trái. Chúng vừa ăn vừa phá, hái trụi những cành trong tầm với khiến dân nằm há miệng chờ sung rụng phản đối. Chủ vườn bèn nghĩ cách cho đổ đất cao hơn để tá điền có thể hái những cành trên và dân lười cũng được nằm cao hơn để trái rụng vào miệng dễ. Dần dà thành thông lệ, hễ dân phàn nàn thì đất được đổ cao hơn nữa nhưng kẻ leo rào vẫn hái và phá đầy đủ. Mặt đất dâng cao mà cây không lớn kịp khiến tất cả từ giới giỏi, cho đến đám lười và cướp đều có thể với tay hái sạch, tương lai không còn trái ăn. Đến đây chúng ta tự hỏi tại sao lại có những chủ vườn ngu như vậy? Thưa quý độc giả đó là hiện trạng của nền kinh tế, chính trị và xã hội Pháp, cấp tiến Âu Châu và một số tiểu bang do đảng Dân Chủ nắm tại Mỹ.
Để khai triển chuyện ngụ ngôn trên, chúng ta nên nhìn về thực trạng nước Pháp và dùng hối suất €100= $113 cho dễ hiểu. Mức lương trung bình của giới trung lưu có bằng đại học hoặc chuyên viên kỹ thuật Pháp khoảng €2.881/tháng cho người độc thân [nghĩa là một nửa dân Pháp còn lại lương thấp hơn nữa]. Sau khi trừ thuế cho các phúc lợi y tế, xã hội 24% (€690), thuế lợi tức khoảng gần 10% (€200), tổng cộng 34% thuế, lãnh về còn €2.000-2.100/tháng. [Những người có mức lương trên trung lưu và giàu thì bị đóng thuế cao hơn 45-50%]. Trong khi đó mức lương tối thiểu của người làm việc chân tay không có bằng chuyên môn, do chính phủ ấn định gọi là SMIC (salaire minimum interprofesionnel de croissance) là €1.867/tháng, bị trừ thuế cho y tế và phúc lợi xã hội 20,84% (€389,9); lấy về €1.477,93/tháng. Mức lương tối thiểu SMIC không bị thuế thu nhập. Khoảng cách giữa người có bằng chuyên môn sau 4 năm đại học, thi cử và giới lao động coolie chỉ cách biệt có €500/tháng. Tại Mỹ sau khi trừ thuế, lương trung lưu $4.200/tháng, và lương tối thiểu là $1.050/tháng. Sự khác biệt giữa hai mức lương là $3.150/tháng.
Thật sự thì chính sách thuế khoá này còn ảnh hưởng đến các công ty và sự phồn thịnh Pháp nhiều hơn nữa. Nhân danh sự bình đẳng và nhân bản, các công ty còn bị đánh thuế 45% trên mức thu nhập của nhân viên. Khi anh kỹ sư lãnh €2.881 thì chủ phải trả thêm €1.296 tiền thuế cho y tế và phúc lợi xã hội, nghĩa là hãng sẽ chịu nhiều thuế hơn nếu trả cho nhân viên caođược tăng lương. Khoảng cách lương giữa coolie và kỹ sư không nhiều, cộng với luật lao động giảm còn 35 giờ/tuần, khiến nhân viên lợi dụng kéo dài thời gian để được nghỉ có lương giữa tuần, đúng với đường lối thuế khóa và tuyên truyền của cộng sản “Làm theo năng lực, hưởng theo nhu cầu”. Lý do này đưa đến tình trạng nhân công Pháp đắt nhưng kém hiệu năng nhất Liên Âu và biến xã hội Pháp thành lười nhác, cầu an, coi thường giá trị cần lao, lún sâu vào vũng lầy trợ cấp, bi quan, bất mãn, chực biểu tình vì khá rảnh rang và thích chống đối. Khi lạm phát tăng, nhà nước vú em Pháp giải quyết bằng cách tăng mức lương SMIC nhưng các đại công ty không muốn tăng lương kỹ sư và chuyên viên để khỏi mất thêm thuế, mức lương trung lưu không thay đổi, khoảng cách giữa hai giai cấp hẹp lại. Thuật ngữ kinh tế gọi hiện tượng này trong xã hội Pháp là Smicardisation, người viết tạm dịch là chính sách bần cùng hoá xã hội như câu chuyện ngụ ngôn đổ đất, nâng nền lên cao ở trên.
Giới cấp tiến thường giải thích nhập nhằng rằng mức lương tối thiểu (minimum wage) phải là mức lương đủ sống (living wage). Nhưng bao nhiêu thì đủ sống? Công nhân không có khả năng và huấn luyện căn bản phải nhận mức lương tối thiểu như là thời gian chuyển tiếp trước khi được huấn luyện sang nghề khác, thì không thể đòi hỏi một mức lương đủ sống được. Người Việt tỵ nạn khi đặt chân đến Hoa Kỳ không biết chữ, không có bất cứ kinh nghiệm nào, chúng ta cũng trải qua các công việc không ai muốn làm với lương rẻ mạt. Nhưng sau một thời gian chuyển tiếp, cố gắng đi làm 2-3 job, đi học và hội nhập, nay một số lớn người Việt sống tại San Jose, San Francisco, Dallas, New York trở thành những doanh gia, chuyên viên, kỹ sư, luật sư, bác sĩ xuất sắc, làm chủ những căn nhà bạc triệu, và ta có ít nhất 3 người tỷ phú gốc Việt đi lên từ tay trắng. Ngược lại, khi định cư bên Pháp với chính sách kinh tế lè phè, nâng nền, đội mức lương đủ sống SMIC, có bao nhiêu ngàn người Việt tỵ nạn [chân chính] đã mua được nhà ở Paris, Marseille hay Lyon? Và đây cũng là lời giải thích tại sao cánh bảo thủ ở Hoa Kỳ luôn chống lại chính sách “equity”, áp đặt mức lương tối thiểu, tăng mức lương tối thiểu này hàng năm. Cùng là máu đỏ da vàng nhưng người Việt ở hai xã hội khác nhau đã đạt được những kết quả trái ngược, tôi hoàn toàn không có ý so sánh hơn thua giữa người Việt với nhau, chỉ nêu cái sai lầm trong các chính sách cai trị của Pháp mà thôi!
Bạn đọc có thể cho rằng người Mỹ như tôi không hiểu hay có thành kiến với Pháp. Thống kê cho thấy hàng năm có 10% kỹ sư, và 60% sinh viên Pháp du học mới tốt nghiệp PhD đã xin ở lại, không về nguyên quán làm việc (https://educationworld.in/france-research-students-brain-drain/). Hàng năm có khoảng 15.000 sinh viên xuất sắc nhất Pháp xin đi làm tại Bỉ, Thuỵ Sĩ, Anh và Hoa Kỳ (https://mises.org/mises-wire/tragedy-expatriation-europes-lost-future). Pháp từ một cường quốc nguyên tử với máy bay siêu thanh Concord, thuốc chủng ngừa vaccine của các bác học vĩ đại Louis Pasteur, Albert Calmette, Carmile Guérin ngày trước, nay phải ngửa tay xin Ấn Độ và tầu cộng thuốc Tylenol chữa cúm Covid (https://www.aa.com.tr/en/europe/french-government-bans-online-sales-of-paracetamol-due-to-drug-shortages/2779589; https://www.lemonde.fr/en/environment/article/2022/12/30/china-s-covid-19-outbreak-raises-fear-of-medicines-shortages-in-france_6009652_114.html ). Nếu có sự chọn lựa, bạn muốn lương $4.200/tháng, phải mua bảo hiểm riêng, hay ăn lương €2.100/tháng có bảo hiểm miễn phí, nhưng miễn uống Tylenol? Hiện tượng này nhắc tôi nhớ lại xã hội và kinh tế của miền Nam VN sau 1975 khi giới trí thức liều chết vượt biên, nộp đơn xin đoàn tụ nước ngoài hoặc đóng cửa từ chối đi làm công nhân viên nhà nước với mức lương chết đói. Năm 1975, thi sĩ Nguyên Sa sang Pháp tỵ nạn cộng sản. Sau 3 năm, Nguyên Sa, người có quốc tịch Pháp từ 1953 khi tốt nghiệp triết học Sorbonne, còn phải bỏ Pháp sang Mỹ.
Từ vị trí tiên phong khi sáng tạo ra hệ thống internet Minitel, hỏa tiễn đưa vệ tinh lên trời và AirBus sang, mạnh và lớn hơn Boeing, Pháp bài năng lượng nguyên tử, và dầu thô, chọn nền kinh tế của viện bảo tàng -économie musée- sợ dơ cà vạt, bẩn khói bụi CO2, sống trong ảo giác của nền văn minh quá đát của thời kỳ Le Siècle des Lumières. Pháp mất hẳn vị trí siêu cường. Ngày nay kỹ nghệ nặng Pháp chiếm khoảng 11% GPD, còn lại là thu nhập đến từ các món xa sỉ phẩm và du khách đưa đến tình trạng thất nghiệp kinh niên trong giai cấp lao động, không những biến ven đô thành những vòng đai rỉ sét -rusty belt- mà còn ảnh hưởng tiêu cực đến tâm lý quần chúng và xung đột giữa các giai cấp. 85% kỹ sư, bác sĩ cho đến anh cu li Pháp đều chán nản và tuyệt vọng cho tương lai đất nước và mong được xuất ngoại (https://ca.news.yahoo.com/2025-french-peoples-desire-leave-143032784.html; https://www.aa.com.tr/en/europe/majority-of-french-expect-2026-to-be-worse-than-2025-survey-shows/3784692). Họ thất vọng và bi quan khi thấy chính phủ đánh thuế cao, nhưng trung lưu nghèo khó hơn, tiêu 31% GPD, cao nhất thế giới, cho các phúc lợi công cộng trong khi hạ tầng cơ sở ngày càng hư hỏng. [Mỹ chi 22% GPD cho welfare, với dân số gấp 5,2 lần Pháp]. Tôi tự hỏi có cái gì không ổn khi công dân của một nước được mệnh danh là nhân bản, văn minh nhất, có 5 tuần lễ nghỉ phép đủ lương, pate, rượu vang, cognac ngon nhất, y tế miễn phí nhưng lại là người bi quan nhất thế giới! Có phải vì smicardisation, các chính sách cào bằng thu nhập, bần cùng hóa xã hội không?
Những chính sách kinh tế, chính trị mị dân và sai lầm của nhà nước vú em Pháp đã tạo điều kiện khiến dân chúng trở thành trây lười, ỷ lại, bi quan và thích chống đối khi tiền và các phúc lợi xã hội là cái phao cứu đói bị cắt. Giới trẻ học từ cha mẹ cái tính khinh thường sự lao động từ văn hóa ỷ lại từ mấy đời nay. Sinh viên học hành với bằng cấp vớ vẩn không kiếm được việc làm trong xã hội mà nạn thất nghiệp đã thành kinh niên. Hạt giống cộng sản “trí, phú, địa, hào. Đào tận gốc, trốc tận rễ” đã được vun trồng từ mấy mươi năm từ học đường và qua các chính sách thuế kể trên, sự có mặt của các tổ chức khủng bố Ả Rập quá khích qua chính sách mở rộng biên giới, cộng với sự túng quẫn, bất lực và bi quan âm ỉ hơn nửa thế kỷ nay đang lan rộng sang giới trẻ vốn được coi là nhóm lạc quan nhất đưa Pháp vào cơn khủng hoảng thường xuyên với những nét giống bolshevik tại Nga 1917.
Lịch sử đang tái diễn lại một lần nữa tại Âu Châu, cái nôi của xã nghĩa. Ngày nào Pháp và Âu Châu còn mở cửa đón di dân lậu và tôn thờ từ Karl Marx cho đến Albert Camus, Jean-Jaques Rousseau, hay Jean-Paul Sartre, Bertrand Russell, Bertram Wolfe,… thì Pháp, và Âu Châu sẽ còn trì trệ dài dài.
F-5
28/10/2026
AnhMinh Nguyen(813) 570-0122
(VACA)