freedomvaca

Dđ TuoiHac -> 11/9/2026 Chính quyền TT Trump xây tiếp tường biên giới ở Big Bend, Texas

From: Lion Nguyen <luonguyen5920>
Date: Tue, Nov 10, 2026 at 12:55
Subject: Dđ TuoiHac -> Tin tức:11/9/2026

https://youtu.be/JVfBdBovo6c?is=ygAE91QCn7q5ked0

https://youtube.com/shorts/Fe9jr6X-WOM?is=thK1CpAwaZoKn2zy

Tòa án Tối cao Mỹ cho chính quyền Trump xây tiếp tường biên giới ở Big Bend, Texas

Thứ Ba, 10/11/2026
A A

Tòa án Tối cao Mỹ hôm thứ Hai (9/11) tạm đình chỉ lệnh dừng thi công của một thẩm phán liên bang, cho phép chính quyền Tổng thống Donald Trump tiếp tục xây tường biên giới ở vùng Big Bend, bang Texas. Lệnh đình chỉ có hiệu lực trong lúc vụ kiện còn tiếp diễn.

Juárez, Chihuahua, Mexico, 21/03/2024. Hàng trăm người di cư tìm cách vượt biên giới Mỹ – Mexico, trong khi Lực lượng Vệ binh Quốc gia bang Texas nỗ lực ngăn chặn các vụ vượt biên trái phép. (Ảnh: Shutterstock)

Trong văn bản ngắn không ký tên, Tòa án Tối cao Mỹ chấp thuận đơn khẩn cấp của chính phủ, đồng thời đình chỉ lệnh tạm dừng thi công do tòa án liên bang cấp quận ở El Paso ban hành.

Lệnh đình chỉ này có hiệu lực cho đến khi chính phủ nộp đơn đề nghị Tòa án Tối cao xem xét lại vụ việc và tòa đưa ra quyết định. Nếu Tòa án Tối cao từ chối thụ lý, lệnh đình chỉ sẽ tự động hết hiệu lực. Nếu tòa chấp nhận xem xét, lệnh sẽ tiếp tục có hiệu lực cho đến khi vụ việc được giải quyết bằng phán quyết cuối cùng.

Thẩm phán Ketanji Brown Jackson là người duy nhất công khai phản đối quyết định này. Bà muốn bác đơn xin đình chỉ của chính phủ nhưng không đưa ra ý kiến bất đồng riêng, theo Fox News.

Các nguyên đơn gồm một hướng dẫn viên du lịch đường sông tại khu vực Big Bend, tổ chức môi trường Center for Biological Diversity (Trung tâm Đa dạng Sinh học) và một nhóm bảo tồn nhà thờ cổ ở thị trấn Ruidosa, bang Texas. Họ phản đối quyết định của Bộ trưởng An ninh Nội địa miễn áp dụng hàng loạt luật bảo vệ môi trường nhằm đẩy nhanh việc xây dựng hàng rào và đường sá dọc biên giới.

Tòa án Tối cao: Luật năm 1996 hạn chế quyền xét xử của tòa án

Tòa án Tối cao căn cứ vào Điều 102 của Luật Cải cách Nhập cư Bất hợp pháp và Trách nhiệm của Người nhập cư năm 1996. Điều luật này trao cho Bộ trưởng An ninh Nội địa thẩm quyền rộng để xây rào chắn và đường sá nhằm “ngăn chặn việc vượt biên trái phép tại những khu vực có nhiều người nhập cảnh trái phép vào Mỹ”.

Bộ trưởng còn được miễn áp dụng mọi quy định pháp luật khi cần để công trình được xây nhanh. Luật cũng giới hạn chặt việc tòa án xét các khiếu kiện liên quan đến những quyết định miễn trừ này: tòa chỉ được thụ lý khiếu kiện cho rằng Hiến pháp Mỹ bị vi phạm.

Đầu năm nay, bộ trưởng đã áp dụng thẩm quyền này cho vùng mà Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ gọi là “Khu vực Big Bend”. Bộ trưởng xác định đây là “khu vực có nhiều người nhập cảnh trái phép”, cần thêm rào chắn, và miễn áp dụng nhiều luật môi trường, bảo tồn cho công trình. Đơn của chính phủ cho biết bà Kristi Noem, khi đó là bộ trưởng, ký quyết định miễn trừ đầu tiên hôm 17/2. Người kế nhiệm của bà, ông Markwayne Mullin, ký hai quyết định tiếp theo hôm 15/5 và 27/7.

Phía nguyên đơn cho rằng các quyết định miễn trừ vi phạm “học thuyết các vấn đề trọng đại” (major questions doctrine) theo Điều I của Hiến pháp. Theo học thuyết này, cơ quan hành pháp không được tự quyết những việc có tầm quan trọng lớn về kinh tế, chính trị nếu Quốc hội không cho phép rõ ràng, Reuters giải thích. Tòa án Tối cao nhận định khiếu kiện này tuy được gọi là khiếu kiện hiến pháp nhưng thực chất chỉ cáo buộc bộ trưởng vượt quá thẩm quyền mà luật trao.

Vì vậy, Tòa án Tối cao đánh giá chính phủ “rất có khả năng thắng” với lập luận rằng tòa quận không có thẩm quyền xét khiếu kiện này. “Không có cái gọi là khiếu kiện ‘hiến pháp’ về các vấn đề trọng đại,” tòa viết.

Tòa án Tối cao còn dẫn bản khai của một quan chức Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới. Người này cho biết lệnh dừng thi công khiến chính phủ tốn gần nửa triệu USD mỗi ngày, đây là khoản chi “không thể thu hồi” dù sau này chính phủ thắng kiện.

Tòa lập luận rằng khi cho phép bộ trưởng miễn áp dụng luật môi trường, Quốc hội đã thể hiện rõ việc xây nhanh công trình biên giới được ưu tiên hơn những thiệt hại mà nguyên đơn nêu ra. “Lợi ích của chính phủ vì vậy lớn hơn mọi thiệt hại về cảnh quan, giải trí và môi trường mà phía nguyên đơn viện dẫn,” tòa kết luận.

Tòa quận từng chặn toàn bộ công trình

Hôm 2/10, Thẩm phán Kathleen Cardone của Tòa án Quận liên bang ở El Paso ra lệnh tạm thời chặn các quyết định miễn trừ và dừng mọi hoạt động xây dựng liên quan. The Epoch Times đưa tin bà đứng về phía nhóm nguyên đơn. Nhóm này cho rằng dự án vi hiến, vi phạm nguyên tắc tam quyền phân lập và lấy đất của cư dân.

Thẩm phán Cardone nhận định khiếu kiện về “học thuyết các vấn đề trọng đại” là khiếu kiện hiến pháp, và phía nguyên đơn nhiều khả năng thắng vì bộ trưởng không có “sự cho phép rõ ràng của Quốc hội”. Bà cũng nêu Big Bend có tỷ lệ bắt giữ người di cư thấp nhất dọc biên giới, Reuters cho biết.

Tổng luật sư Mỹ D. John Sauer hôm 21/10 nộp đơn thẳng lên Tòa án Tối cao, vì theo luật năm 1996, Tòa Phúc thẩm Liên bang Khu vực 5 không có thẩm quyền xét vụ này. Chính phủ xin hủy ngay hoặc đình chỉ lệnh của tòa quận.

“Vụ việc này xoay quanh một lệnh tòa vô căn cứ, khiến một phần lớn công trình tường biên giới phải dừng thi công,” ông Sauer viết trong đơn gửi tòa. Ông cảnh báo khoảng trống hơn 300 dặm (hơn 480 km) trong hệ thống phòng thủ biên giới sẽ thành “thỏi nam châm nguy hiểm” thu hút các băng đảng và kẻ xấu khi những tuyến khác dần bị chặn.

Khu vực Big Bend chiếm gần 1/4 chiều dài biên giới Mỹ-Mexico. Các quan chức chính quyền cho rằng bức tường là yếu tố then chốt để ngăn hoạt động của các băng đảng ở phía nam biên giới và chặn buôn lậu ma túy vào Mỹ.

Vườn quốc gia sẽ có 17 dặm rào chắn

Chính quyền cho biết phần lớn công trình ở Khu vực Big Bend sẽ nằm trên đất tư nhân. Riêng Vườn quốc gia Big Bend dự kiến có hệ thống rào chắn phương tiện dài 17 dặm (27 km), gồm nhiều đoạn không liền nhau. Đây không phải loại rào thép cao 30 feet (9 m) chặn người đi bộ như dự kiến ở các khu vực khác.

Reuters dẫn lời ông Laiken Jordahl, người vận động bảo vệ đất công của Center for Biological Diversity, gọi lệnh của Tòa án Tối cao là “quyết định khủng khiếp”. Ông nói lệnh này “mở đường cho các nhà thầu ủi phẳng vùng sa mạc nguyên sơ và đánh mìn vách hẻm núi” trước khi tòa án kịp xác định việc phá hủy này có hợp pháp hay không.

Bảo Minh (t/h)

Liên Minh Bảo Hiến Mỹ Gốc Việt

Vietnamese American Conservative Alliance (VACA)

https://freedom-vaca.org/vaca-blog-tieng-viet-nam/

https://freedom-vaca.org/vaca-main-blog-english-articles/