From: Lion Nguyen <luonguyen5920>
Date: Sun, Nov 22, 2026 at 06:43
Subject: Dđ TuoiHac -> Tin tức: 11/22/2026
https://www.youtube.com/live/zV1hbeODxr4?is=15DirQj_c30YDRi4
Vương Hữu Quần: Ngoại giao chiến lang của ĐCSTQ gặt 9 quả đắng lớn
Ngay hôm khai mạc Hội nghị Trung ương 5 của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ), Tân Hoa Xã đăng một bài bình luận trong đó chữ “đấu tranh” xuất hiện hơn 40 lần, sặc mùi thuốc súng. “Hiếu chiến” là một trong những đặc trưng điển hình của ĐCSTQ.
Bruxelles, Bỉ, 18/3/2019: Bộ trưởng Ngoại giao ĐCSTQ Vương Nghị cùng Ủy viên EU Federica Mogherini trong cuộc họp báo về Đối thoại Chiến lược Cấp cao EU–Trung Quốc. (Nguồn ảnh: Alexandros Michailidis / Shutterstock)
Những năm gần đây, người đứng đầu ĐCSTQ và các nhà ngoại giao “chiến lang” (sói chiến binh) đã trở thành những người trung thành thực hành phương châm chữ “đấu” của ĐCSTQ. Chúng trên làm dưới theo, trong ngoài phối hợp, thay nhau ra trận, không ngừng gây sóng gió và đấu đá, khiến nền ngoại giao của ĐCSTQ gặt về hàng loạt quả đắng. Trong khuôn khổ bài viết, xin nêu 9 ví dụ.
Thứ nhất, quan hệ Trung-Mỹ xuống mức thấp nhất trong hơn 40 năm kể từ khi lập quan hệ ngoại giao
Ngày 1/1/1979, Trung Quốc và Mỹ thiết lập quan hệ ngoại giao. Ngày 29/1 cùng năm, ông Đặng Tiểu Bình thăm Mỹ. Từ đó, quan hệ Trung-Mỹ bước vào cái gọi là “thời kỳ trăng mật”.
Trước chuyến đi, ông Đặng từng hỏi phía Mỹ liệu có thể gửi 5.000 du học sinh sang Trung Quốc hay không. Tổng thống Mỹ khi đó là Jimmy Carter trả lời: gửi 100.000 người cũng không thành vấn đề. Đây là một ví dụ sinh động cho thấy khi ấy Mỹ thật lòng giúp Trung Quốc.
Kể từ ngày lập quan hệ ngoại giao, thị trường khổng lồ, nhân tài công nghệ cao, dịch vụ tài chính… của Mỹ đã đóng góp to lớn, không gì thay thế được, cho công cuộc cải cách mở cửa của ĐCSTQ.
Tuy nhiên, thiện chí của Mỹ không được đáp lại bằng sự chân thành. Trái lại, do bản chất “trộm, lừa, cướp, giả, ác, đấu” của ĐCSTQ, bộ mặt thật của đảng này ngày càng lộ rõ. Đến năm 2018, chiến tranh thương mại Mỹ-Trung bùng nổ, quan hệ hai nước xấu đi nhanh chóng.
Ngày 21/7/2020, Mỹ yêu cầu ĐCSTQ đóng cửa Tổng Lãnh sự quán tại Houston trong vòng 72 giờ, quan hệ Trung-Mỹ rơi tự do.
Năm 2020, năm đại dịch bùng phát, ĐCSTQ phát động một cuộc Chiến tranh Lạnh mới với Mỹ, thể hiện ở 5 điểm:
- Tháng 1 và tháng 2, tàu chiến của ĐCSTQ tiến ra vùng biển quanh quần đảo Midway ở giữa Thái Bình Dương để tập trận.
- Tháng 3, ĐCSTQ tuyên bố đã hoàn thành “vùng biển pháo đài” cho tàu ngầm hạt nhân chiến lược ở Biển Đông.
- Tháng 6, ĐCSTQ tuyên bố đã hoàn tất triển khai lực lượng tác chiến không gian nhằm vào Mỹ.
- Từ tháng 7, ĐCSTQ mở các cuộc tập trận dày đặc nhất trong hơn 40 năm, trải từ Bột Hải, Hoàng Hải, biển Hoa Đông, Biển Đông vào tới nội địa.
- Ngày 25/8, Nhân Dân Nhật Báo đăng một bài dài phê phán Mỹ, với tư tưởng trung tâm: Mỹ xấu nhất, ĐCSTQ tốt nhất.
Từ đó, quan hệ Trung-Mỹ bước vào giai đoạn tách rời toàn diện trong các lĩnh vực then chốt.
Ngày nay, ĐCSTQ coi Mỹ là kẻ thù lớn nhất, còn Mỹ coi ĐCSTQ là đối thủ lớn nhất.
Thời Chiến tranh Lạnh, Ronald Reagan, Tổng thống thứ 40 của Mỹ, từng đưa ra nguyên tắc “tin tưởng, nhưng phải kiểm chứng” (Trust, but verify) khi xử lý quan hệ Mỹ-Xô.
Năm 2020, khi bàn về cách xử lý quan hệ Mỹ-Trung, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo nêu nguyên tắc “không tin tưởng, nhưng phải kiểm chứng”(Distrust and verify) đối với ĐCSTQ.
“Không tin tưởng, nhưng phải kiểm chứng” chính là bức tranh chân thực về cách Mỹ ngày nay xử lý quan hệ với ĐCSTQ.
Thứ hai, quan hệ Trung-Nhật xuống mức thấp nhất trong 54 năm kể từ khi lập quan hệ ngoại giao
Ngày 22/10/1978, ông Đặng Tiểu Bình thăm Nhật Bản. Chuyến thăm là bước ngoặt lớn đưa quan hệ Trung-Nhật chuyển sang “thời kỳ trăng mật”.
Ngày 25/10 cùng năm, tại một cuộc họp báo, ông Đặng đã trả lời riêng về tranh chấp lãnh thổ Trung-Nhật, vấn đề mà mọi phóng viên có mặt khi ấy quan tâm nhất. Ông nói:
“Vấn đề này đã được nêu ra thì tôi xin nói quan điểm của mình. Quần đảo Senkaku, chúng tôi gọi là Điếu Ngư… Chúng tôi cho rằng vấn đề như thế này gác lại một chút cũng không sao, đợi 10 năm cũng không sao. Thế hệ chúng tôi chưa đủ trí tuệ, vấn đề này bàn không xong. Thế hệ sau chắc chắn sẽ thông minh hơn chúng tôi, thế nào cũng tìm ra một cách mà mọi người đều chấp nhận được để giải quyết vấn đề này.”
Ý ông Đặng là “gác tranh chấp”, trước hết vun đắp quan hệ hữu nghị Trung-Nhật. Khi đó, ông Đặng đang rất cần Nhật Bản giúp ĐCSTQ thực hiện cái gọi là “bốn hiện đại hóa”.
Từ đó, công nghệ, vốn, nhân lực, kinh nghiệm quản lý… của Nhật Bản cũng đóng góp quan trọng, không gì thay thế được, cho công cuộc cải cách mở cửa của ĐCSTQ.
Nhật Bản là nước đầu tiên đầu tư vào Trung Quốc và là nước đầu tư vào Trung Quốc nhiều nhất. Năm 1989, sau khi ông Đặng Tiểu Bình phát động cuộc thảm sát Thiên An Môn ngày 4/6, dẫn tới các lệnh trừng phạt quốc tế, Nhật Bản là nước đầu tiên khôi phục quan hệ bình thường với Trung Quốc. Nhật Bản cũng là nước viện trợ cho Trung Quốc với quy mô lớn nhất.
Tuy nhiên, từ năm 2010 đến nay, ĐCSTQ và Nhật Bản nhiều lần xảy ra xung đột lớn quanh vấn đề quần đảo Senkaku.
Tháng 11/2025, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã nói thẳng một sự thật về cách Nhật Bản ứng phó nếu eo biển Đài Loan rơi vào “tình huống xấu nhất”, tức là chiến tranh nổ ra tại đây và tuyến năng lượng trên biển sống còn của Nhật Bản có thể bị cắt đứt. Bà nói rằng đối với Nhật Bản, điều đó “rất có khả năng cấu thành tình huống đe dọa sự tồn vong”.
Dựa vào câu nói này, ĐCSTQ kết luận rằng bà Takaichi đã ngầm ám chỉ Nhật Bản có thể can thiệp vũ trang khi ĐCSTQ dùng vũ lực thống nhất Đài Loan.
Từ đó, ĐCSTQ dấy lên làn sóng bài Nhật mới, gây sức ép tối đa lên Nhật Bản bằng các đợt công kích trên truyền thông, đe dọa quân sự, cưỡng ép kinh tế, đối đầu chính trị và cô lập ngoại giao. Truyền thông của đảng thậm chí còn quy cho bà Takaichi “9 tội”.
Đến nay, quan hệ Trung-Nhật đã rơi xuống mức thấp nhất kể từ khi hai nước lập quan hệ ngoại giao.
Thứ ba, quan hệ Trung-Ấn từng xuống mức thấp nhất kể từ chiến tranh biên giới Trung-Ấn
Ngày 15/6/2020, quân đội Trung Quốc và Ấn Độ xung đột dữ dội tại thung lũng Galwan, khiến phía Ấn Độ 20 người chết, 76 người bị thương; phía Trung Quốc 4 người chết, 1 người bị thương nặng.
Đây là vụ đụng độ đổ máu nghiêm trọng nhất ở biên giới hai nước kể từ cuộc chiến tranh biên giới Trung-Ấn năm 1962.
Quan hệ Trung-Ấn vì thế xấu đi nhanh chóng, thể hiện rõ ở các điểm sau.
Ấn Độ siết chặt việc thẩm định hoặc hạn chế đầu tư của doanh nghiệp Trung Quốc. Hàng nhập khẩu từ Trung Quốc bị kiểm tra gắt gao, việc xét duyệt nhập khẩu linh kiện điện thoại và tivi của Trung Quốc bị tạm ngừng. Vốn Trung Quốc bị cấm tham gia các công trình đường bộ và điện lực của Ấn Độ; nước này cũng ngừng nhập khẩu thiết bị điện từ Trung Quốc. Các công ty viễn thông nhà nước bị cấm mua thiết bị của Huawei và các công ty Trung Quốc khác, còn Huawei bị loại hoàn toàn khỏi lĩnh vực 5G.
Nền tảng mua sắm của các cơ quan Chính phủ Ấn Độ yêu cầu người dùng ghi rõ nước xuất xứ của sản phẩm, để lọc ra hàng “Made in China”. “Liên đoàn Thương nhân Toàn Ấn Độ”, gồm gần 70 triệu thương nhân và 400.000 hội thương mại, quyết định tẩy chay hàng Trung Quốc. “Hiệp hội Chủ khách sạn và Nhà hàng Delhi”, đại diện cho 3.000 khách sạn bình dân và nhà nghỉ ở thủ đô Ấn Độ, cam kết không cho công dân Trung Quốc lưu trú tại các khách sạn, nhà hàng của mình.
Tính đến ngày 2/9, Ấn Độ đã chặn tổng cộng 224 ứng dụng Trung Quốc, và một lần nữa từ chối lời mời gia nhập “Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực” mà ĐCSTQ ra sức thúc đẩy. Các công ty lọc dầu nhà nước Ấn Độ quyết định ngừng gửi hồ sơ mời thầu nhập khẩu dầu thô cho CNOOC, PetroChina…; ngừng giao dịch nhập khẩu nhiên liệu với China Aviation Oil (Singapore), PetroChina và công ty con của Unipec, ngừng thuê tàu chở dầu của Trung Quốc. Ấn Độ cũng siết chặt việc xét cấp thị thực cho doanh nhân, học giả, chuyên gia ngành và người của các nhóm vận động đến từ Trung Quốc.
Thứ tư, quan hệ Trung-Philippines xuống mức thấp nhất trong 50 năm kể từ khi lập quan hệ ngoại giao
Những năm gần đây, ĐCSTQ và Philippines đối đầu gay gắt tại bãi cạn Scarborough (Trung Quốc gọi là Hoàng Nham) và các đảo, bãi khác ở Biển Đông. Căng thẳng lên tới mức ngày 11/8/2025, khi đang truy đuổi tốc độ cao một tàu tuần tra Philippines, một tàu hải cảnh của ĐCSTQ đã đâm vào một tàu chiến hải quân của ĐCSTQ, khiến hai nhân viên hải cảnh ĐCSTQ thiệt mạng.
Theo số liệu của Bộ Ngoại giao Philippines, từ khi ông Ferdinand Marcos Jr. lên nắm quyền vào tháng 7/2022 đến đầu tháng 9/2026, Philippines đã gửi tổng cộng 296 công hàm phản đối ngoại giao tới ĐCSTQ.
Nhà nước ĐCSTQ rộng lớn như vậy mà liên tục “va chạm” với nước nhỏ Philippines, buộc Philippines phải tăng cường quan hệ với Mỹ, Nhật Bản, Úc và các nước khác, lập nên một “vòng bạn bè” cùng chống lại ĐCSTQ.
Thứ năm, quan hệ Trung-Canada hai lần xuống mức thấp nhất kể từ khi lập quan hệ ngoại giao
Giai đoạn 1999–2011, quan hệ Trung-Canada xấu đi nghiêm trọng vì Canada tiếp nhận Lại Xương Tinh, kẻ cầm đầu vụ buôn lậu đặc biệt lớn Viễn Hoa ở Hạ Môn, sau khi người này bỏ trốn khỏi Trung Quốc.
Giai đoạn 2018–2021, theo đề nghị của Chính phủ Mỹ, Canada bắt giữ Giám đốc tài chính Huawei Mạnh Vãn Chu khi bà quá cảnh tại Vancouver. ĐCSTQ lập tức bắt giữ hai người Canada đang ở Trung Quốc, sau đó truy tố họ về tội gián điệp. Quan hệ Trung-Canada một lần nữa xấu đi nghiêm trọng.
Cuối cùng, ĐCSTQ dùng “ngoại giao con tin”, đổi hai người Canada bị bắt ở Trung Quốc để đưa bà Mạnh Vãn Chu về nước.
Thứ sáu, quan hệ Trung-Úc từng xuống mức thấp nhất trong hơn 40 năm kể từ khi lập quan hệ ngoại giao
Tháng 4/2020, Úc là nước đầu tiên đề xuất điều tra độc lập về “virus ĐCSTQ”, chạm vào chỗ đau của ĐCSTQ. ĐCSTQ liền tung ra hết đợt trừng phạt này đến đợt khác nhắm vào lúa mạch, lúa mì, len, thịt bò, tôm hùm, rượu vang… của Úc.
Ngày 6/5/2021, ĐCSTQ đình chỉ “vô thời hạn” mọi hoạt động trong khuôn khổ Đối thoại Kinh tế Chiến lược Trung-Úc.
Đòn cưỡng ép kinh tế của ĐCSTQ nhằm vào Úc là một trong những nguyên nhân quan trọng buộc Mỹ, Úc, Nhật Bản, Liên minh châu Âu, Đài Loan… phải xây dựng chuỗi cung ứng “phi đỏ”, loại trừ ĐCSTQ.
Thứ bảy, quan hệ Trung-Israel xuống mức thấp nhất trong hơn 30 năm kể từ khi lập quan hệ ngoại giao
Sau khi Hamas tấn công khủng bố Israel ngày 7/10/2023, ĐCSTQ hết sức ủng hộ Hamas, phản đối chiến dịch chống khủng bố của Israel, khiến quan hệ hai nước xấu đi nghiêm trọng.
Tháng 9/2025, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu công khai nêu tên chỉ trích ĐCSTQ lợi dụng mạng xã hội để “vây hãm Israel”, gây tổn hại lợi ích quốc gia của Israel.
Năm 2026, ĐCSTQ liên tục chỉ trích Israel và Mỹ mở chiến dịch quân sự nhằm vào chế độ khủng bố Iran, khiến quan hệ Trung-Israel càng xấu thêm. Ngày 5/8, Israel đóng cửa Tổng Lãnh sự quán tại Thành Đô.
Thứ tám, quan hệ giữa ĐCSTQ và Litva từng xấu đi tới mức đóng băng
Tháng 7/2021, vì Litva đồng ý để Đài Loan đặt “Văn phòng Đại diện Đài Loan” tại Vilnius, ĐCSTQ gây sức ép tối đa lên Litva, khiến quan hệ giữa phía Trung Quốc và Litva xấu đi tới mức đóng băng. Tháng 5/2025, khi nhân viên ngoại giao cuối cùng của phía Trung Quốc rời Litva, thủ đô hai nước đều không còn nhà ngoại giao thường trú của bên kia, hoạt động qua lại chính thức gần như ngưng trệ.
Thứ chín, “tình hữu nghị không giới hạn” với Nga khiến ĐCSTQ mất lòng cả trong lẫn ngoài
Ngày 9/12/1999, nhà độc tài ĐCSTQ Giang Trạch Dân và Tổng thống Nga Boris Yeltsin ký “Nghị định thư mô tả hai đoạn phía đông và phía tây của đường biên giới Trung-Nga”. Văn kiện này dâng không điều kiện cho Nga hơn 1 triệu km² lãnh thổ vùng Đông Bắc Trung Quốc, vốn bị nước Nga Sa hoàng và sau này là Đảng Cộng sản Liên Xô chiếm đoạt.
Vì thế, ông Giang trở thành kẻ bán nước lớn nhất thế giới ngày nay, còn ĐCSTQ trở thành đảng bán nước lớn nhất thế giới ngày nay.
Sau khi Nga phát động chiến tranh xâm lược Ukraine năm 2022, ĐCSTQ chẳng những chưa bao giờ lên án Nga xâm lược Ukraine, mà còn trở thành bên “tiếp máu” lớn nhất cho cỗ máy chiến tranh của Nga.
Làm như vậy, ĐCSTQ mất lòng cả trong lẫn ngoài: với người dân Trung Quốc, những người đã chịu đủ cảnh ngoại xâm từ thời cận đại; với Ukraine, nước từng giúp ĐCSTQ rất nhiều; và với 143 quốc gia thành viên Liên Hợp Quốc đã lên án Nga xâm lược Ukraine.
Lời kết
Đỉnh cao của ngoại giao là biến can qua thành hòa hiếu. Thế nhưng, ĐCSTQ, vốn tôn thờ “triết lý đấu tranh”, hoàn toàn không hiểu điều này: “Đấu với trời, vui vô cùng; đấu với đất, vui vô cùng; đấu với người, vui vô cùng”. Đấu tới đấu lui, ngoại giao chiến lang đã khiến ĐCSTQ ngày càng bị cô lập trên trường quốc tế, không còn một người bạn thật sự nào.
- Từ vụ Alice Huang nhìn lại việc phương Tây “nuôi ong tay áo”, giúp ĐCSTQ trỗi dậy
- IPAC thúc đẩy các nước dân chủ siết chặt quan hệ ngoại giao với Đài Loan
Theo Vương Hữu Quần/ Epoch Times










