From: vi nguyen <vivasup6>
Sent: Saturday, August 15, 2026 5:50 AM
Tại sao Trái Đất lại rung động mỗi
26 giây một lần?
Cứ sau 26 giây, Trái Đất lại “rung chuyển” ngay dưới
chân chúng ta.
Tuy sự rung động này không đủ mạnh để chúng ta
cảm nhận được, nhưng các nhà địa chấn học trên
khắp thế giới đã có thể đo được những rung động
này bằng thiết bị của họ.
Vào đầu những năm 1960, Jack Oliver là nhà nghiên
cứu tại Đài quan sát Địa chất Lamont của Đại học
Columbia (nay được gọi là Đài quan sát Trái Đất
Lamont-Doherty ở Mỹ).
Vào thời điểm này, ông đã xuất bản một nghiên cứu
về "cơn bão vi địa chấn" với thời gian khoảng 26
đến 27 giây và trở thành người đầu tiên ghi lại sự
rung bí ẩn này.
Bài báo của Oliver tuyên bố rằng sự rung dường
như bắt nguồn từ "phía nam hoặc xích đạo Đại Tây
Dương" và thảo luận về hai giả thuyết liên quan .
.
Vào những năm 1960, một nhà nghiên cứu đã ghi lại
rằng Trái Đất sẽ rung động cứ sau 26 giây một lần.
"Giả thuyết favored" cho rằng sự rung được tạo ra
bởi sóng biển phân tán va vào bờ biển Vịnh Guinea.
Nhưng một giả thuyết thứ hai cho rằng sự rung là
một loại "chấn động điều hòa" liên quan đến hoạt
động magma dưới Nam Đại Tây Dương.
Oliver thậm chí còn phát giác ra rằng rung động này
giống như nhịp đập của trái tim và nó sẽ mạnh hơn
trong những tháng mùa hè ở Bắc bán cầu.
Tại thời điểm đó, Oliver không có các công cụ tối tân
như máy đo địa chấn kỹ thuật số để tùy ý sử dụng.
Thay vào đó, ông ấy phải giải quyết các hồ sơ bằng
giấy, điều này có thể đã hạn chế khả năng nghiên
cứu của Oliver.
.
Khoảng 20 năm sau, một nhà nghiên cứu của Cơ quan
Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ đã xem xét kỹ hơn về hiện
tượng vi địa chấn kỳ lạ này.
Nhà địa chất học Gary Holcomb đã phát hiện ra rằng
xung mạnh hơn vào những thời điểm nhất định, cho
phép nghiên cứu chi tiết về bản chất của nó.
Đáng buồn thay, những nghiên cứu chi tiết Holcomb
và Oliver đã bị thất lạc.
Nhưng vào năm 2005, một sinh viên mới tốt nghiệp
tên là Greg Bensen đã tình cờ bắt gặp những rung
động này của Trái Đất và nghiên cứu về nó.
Vào thời điểm đó, Bensen đang phân tích những
dữ liệu địa chấn tại Đại học Colorado ở Boulder.
Một ngày nọ, cố vấn của Bensen đã yêu cầu anh
ấy trình bày những gì anh ấy đang làm và anh ấy
đã lấy ra một số dữ liệu.
Và Bensen đã cho rằng những rung động này một
tín hiệu mạnh đến từ một nơi nào đó rất xa.
Mike Ritzwoller, một nhà địa chấn học tại Đại học
Colorado, đã chia sẻ những nghiên cứu của mình
về rung động của Trái Đất cho Tạp chí Khám phá.
.
Trái Đất sẽ rung động cứ sau 26 giây một lần.
Theo đó, khi Ritzwoller và nhà nghiên cứu sau
tiến sĩ Nikolai Shapiro để mắt đến rung động bất
thường này, họ nhận ra rằng có điều gì đó kỳ lạ
đang diễn ra.
Tuy nhiên, họ không biết đó là gì.
Nhóm đã kiểm tra các tín hiệu, phân tích dữ liệu và
kiểm tra các thiết bị của họ trước khi kết luận rằng
thuyết vi địa chấn này thực sự có thật.
Sau đó, họ bắt đầu làm việc và lập tam giác nguồn
gốc của xung đến một vị trí duy nhất ở Vịnh Guinea,
ngoài khơi bờ biển phía tây châu Phi.
Họ cũng khai thác các dữ liệu còn lại từ nghiên cứu
của Oliver và Holcomb và xuất bản bài báo của riêng
họ vào năm 2006 trên tạp chí Geophysical Research
Letters.
Vào những năm 2010, một sinh viên tốt nghiệp khác
đã phân tích chi tiết độ rung.
Sinh viên này tên là Garrett Euler, đang làm việc tại
phòng thí nghiệm của nhà địa chấn học Doug Wiens
tại Đại học Washington ở St. Louis.
Và thông qua công trình của Euler, phạm vi nguồn
xung đã được thu hẹp xuống Bight of Bonny ở Vịnh
Guinea.
.
Ngay cả khi không có động đất hoặc núi lửa phun
trào (hay còn gọi là "thời gian yên tĩnh"), tiếng ồn
địa chấn vẫn tồn tại trong nền của Trái Đất.
Theo Ritzwoller, Mặt Trời là nguyên nhân chính dẫn
đến điều này.
Mặt trời làm nóng đường xích đạo nhiều hơn các
cực, sau đó tạo ra gió, bão, dòng hải lưu và sóng.
Sau đó, khi một con sóng đánh vào bờ biển, năng
lượng sẽ được truyền vào đất liền.
Ông giải thích, điều này tương tự như cách gõ vào
bàn và nhưng năng lượng từ tiếng gõ có thể truyền
qua bàn và có thể cảm nhận được ở đầu đối diện.
Sử dụng các mẫu trong tiếng ồn địa chấn xung
quanh này, các nhà nghiên cứu có thể tìm hiểu về
bên trong Trái Đất.
.
Bên cạnh việc thu hẹp điểm gốc của xung, Euler cũng
đưa ra trường hợp sóng đánh vào bờ biển là nguyên
nhân có thể dẫn đến những rung động bất thường này.
Khi sóng truyền qua đại dương, sự chênh lệch áp suất
trong nước có thể không ảnh hưởng nhiều đến đáy
đại dương.
Nhưng khi nó va vào thềm lục địa, nơi nền đất rắn
gần bề mặt hơn, áp suất sẽ làm biến dạng đáy đại
dương (giống như việc gõ vào bàn) và gây ra các
xung địa chấn phản ánh hoạt động của sóng.
Vào năm 2013, Euler đã trình bày những phát hiện
của mình tại hội nghị Hiệp hội địa chấn Hoa Kỳ.
.
Tuy nhiên, không phải tất cả mọi người đều đồng ý
với nhận định này. Trong một nghiên cứu khác được
công bố vào năm 2013 bởi một nhóm do Yingjie Xia
từ Viện Đo đạc và Địa vật lý ở Vũ Hán, Trung Quốc,
dẫn đầu, một lời giải thích khác đã được đưa ra, đó
chính là núi lửa.
Đây không phải là cuộc tranh luận duy nhất trong
bí ẩn này.
Có một câu hỏi khác vẫn còn tồn tại như tại sao
xung bắt nguồn từ Bight of Bonny?
Điều gì làm cho nó trở nên độc đáo như vậy?
Thật không may, các nhà nghiên cứu cụ thể ở thời
điểm hiện tại vẫn chưa trả lời được điều này.
.
Mặc dù rất hấp dẫn, nhưng xung có thể không phải
là ưu tiên hàng đầu của các nhà địa chấn học.
Như Wiens nói, các nhà địa chấn học có xu hướng tập
trung vào một số thứ căn bản, chẳng hạn như xác
định cấu trúc bên dưới các lục địa.
Và nghiên cứu về rung động của Trái Đất dường như
không thuộc về điều này. Vì vậy, có khả năng xung
nhịp được định sẵn vẫn là một ví dụ về nhiều điều
chưa biết và vẫn tồn tại trên hành tinh của chúng ta.
(Earthlymission; Nature; NASA )